Mevcut betonarme bir binanın TBDY-2018' e göre deprem performansının incelenmesi ve güçlendirilmesi

Günümüzde mevcut yapıların deprem performans seviyelerinin iyileştirilmesi deprem mühendisliği açısından farklı çalışmalara konu olmuştur. Birçok araştırmada incelenen bu yapıların, çeşitli güçlendirme yöntemleri kullanılarak deprem kuvvetlerine karşı yeterli performansı sağlayabilmesi hedeflenmektedir. Bu tez çalışması kapsamında, ortak kat planına, malzeme ve taşıyıcı eleman kesit özelliklerine sahip olan üç, beş ve sekiz katlı mevcut ve güçlendirilmiş betonarme binaların deprem performansları Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği-2018'e göre incelenmiştir. Betonarme yapıların deprem performans sonuçlarını elde edebilmek için binalara ait deplasman talepleri elde edilmiş ve doğrusal olmayan analizlerde kullanılmıştır. Doğrusal olmayan analizlerde, SAP2000 yapısal analiz programı kullanılmıştır. Deprem yönetmeliğinde yer alan itme analizi yöntemlerinden, sabit tek modlu itme yöntemi ilgili binalar için kullanılmıştır. Bu yöntemde, göz önüne alınan deprem doğrultusunda her bir itme adımında katlara etkiyen deprem yükü artımları, deprem dışı yüklemelerden sonraki birinci adımda belirlenen ve itme hesabı boyunca hiç değiştirilmeyen sabit mod şekli ile orantılı olarak tanımlanmıştır. Binalara ait kolon ve kiriş elemanları çerçeve (çubuk) sistem ile modellenmiş olduğundan dolayı betonarme binaların deprem performansı için, yapıya uygulanmış olan doğrusal olmayan analiz yöntemine ait davranış modeli, yığılı plastik davranış modeli olarak seçilmiştir. Seçilen bu model ile, iç kuvvetlerin plastik kapasitelerine eriştiği sonlu uzunluktaki bölgeler boyunca, plastik şekil değiştirmelerin düzgün yayılı biçimde oluştuğu varsayılmaktadır. Belirlenmiş olan güçlendirme yöntemleri, mevcut betonarme binalara merkezi çelik çapraz elemanlarının eklenmesi ve belirlenen kolonların mantolanması ile sağlanmıştır. Mevcut ve güçlendirilmiş betonarme binalara uygulanan doğrusal olmayan itme analizleri sonucunda, taşıyıcı sistem elemanlarının hasar durumları belirlenmiş, binaların deprem performansları değerlendirilmiş ve önerilerde bulunulmuştur.