Modern dönel kavşakların kapasite ve trafik güvenliği yönünden incelenmesi

ivMODERN DÖNEL KAVŞAKLARIN KAPASİTE VE TRAFİKGÜVENLİĞİ YÖNÜNDEN İNCELENMESİ(Yüksek Lisans Tezi)Efkan YÜKSELGAZİ ÜNİVERSİTESİFEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜOcak 2007ÖZETÜlkemiz yolcu ve yük taşımacılığında karayolunun yoğun olarak kullanıldığı vekarayolu ulaşımının büyük önem taşıdığı bir ülkedir. Bunun sonucu olarak dayoğun trafik kazalarının yaşandığı bir ülkedir. Ülkemizdeki trafik kazalarıüzerinde yapılan istatistiksel çalışmalar şehir içindeki ölümlü ve yaralanmalıkazaların % 47'sinin ve şehir dışındaki ölümlü ve yaralanmalı kazaların ise% 37'sinin kavşaklarda meydana geldiğini göstermektedir. Avrupa ülkelerindeise ortalama olarak karayolları üzerinde meydana gelen trafik kazalarının%27'si, toplam ölümlü kazaların ise %10'u kavşaklarda meydanagelmektedir [1,2].Türkiye'de de tasarım ve düzenlemesi hatalı, belli standardı olmayan vesürücülerin algılamasını güçleştiren kavşakların, karayolları üzerinde önemlikaza noktaları olduğu bilinmektedir.Bu iki noktadan hareket ederek, yol ve kavşak kullanıcılarının temel beklenti veihtiyaçlarının öncelikle ortaya konulması, kapasite ve güvenlikparametrelerinin dengelenmesi, buna uygun karayolu ve özellikle kavşakaltyapısının oluşturulması, hem rasyonel hem de güvenlik ilkelerini yerinegetiren teknik bir yaklaşım biçimidir.vModern dönel kavşaklar kendilerine özgü yapıları nedeniyle güvenliğiartırmaktadırlar. İyi tasarlanmış bir modern dönel kavşak yüksek hızlarıönlemekte, çatışma sayılarının sayısını azaltmakta, hız farkları ve hızdeğişikliklerini azaltarak kazalardaki yönsel ve kütlesel etkileri en azaindirmektedir. Geleneksel dur kontrollü ve sinyalize kavşaklarda dik açı ilekavşağa giriş, sola dönüş ve kafa kafaya çarpışma tipleri yaygın olan çarpışmatipleridir. Bu tip çarpışma tiplerinde direkt olarak ve yüksek hızla kavşağagirildiği için çarpışma şiddeti yüksek olmaktadır. Modern dönel kavşaklarda butip ciddi çarpışma tipleri tüm araçlar aynı yönde seyahat ettiği için büyükoranda elimine edilmektedir. Sinyalize ve kontrolsüz kavşakların modern dönelkavşaklara dönüştürülmesi ile kavşaklara giriş hızı düşürülmekte; sürücülerinhız yapması ve kırmızı ışıkta ani duruşları engellenmekte olduğu için muhtemelçarpışmaların şiddeti azaltılmaktadır.Bu tez çalışması genel olarak modern dönel kavşakların kapasite ve güvenlikparametrelerini esas alan karar verme sürecini değerlendirmektedir.Bilim Kodu : 911.1.134Anahtar Kelimeler : Modern Dönel KavşaklarSayfa Adedi : 154Tez Yöneticisi : Dr. Nihat EROĞLU