Modern mirasın pencere detaylarının korunmasında HBIM: Ankara Atatürk Bulvarı ve Cumhuriyet Caddesi üzerindeki erken Cumhuriyet Dönemi kamu yapıları

Mimari miras, mimari elemanların detay ölçeğinden kentsel ölçeğe varan kapsamlı bir çalışma alanını içermektedir. Çalışma kapsamının genişliği miras yapı ve yapı gruplarına ilişkin verilerin belirli bir sistem ve standart içerisinde incelenmesini zorlaştırmaktadır. Veri yönetiminde yaşanan bu zorluk yanlış kararlar alınarak niteliksiz çözümlerin üretilmesine ve özgün bilgilere dair izlerin kaybolmasına sebep olabilmektedir. Miras yapılarında özgün detayların kaybolması mimari koruma sürecinin yöntem ve kanunlarının gelişen teknolojiye rağmen geleneksel yöntemlerle sınırlı kalmasıyla yakından ilişkilidir. Türkiye'de yakın bir tarihte yaygınlaşan, güncel koruma sürecinde kullanılan lazer tarayıcılardan elde edilen veriler bilgisayar ortamında işlenerek üç boyutlu nokta bulut verisi oluşturulmaktadır. Nokta bulut verilerinin koruma projelendirme sürecinde ortofoto oluşturularak iki boyuta indirgenmesi, proje sürecinin iki boyutlu CAD programlarında yürütülmesi mevcut koruma yaklaşımlarının bulut sistemine entegre olamadığını göstermektedir. Ayrıca sistemde oluşabilen veri boşlukları miras yapılarında mimari elemanların detaylarının eksik algılanmasına yol açmaktadır. Mimari koruma alanında standart ve sistematik bir yaklaşım geliştirilemeyen bir başka konu modern mimarlık yapılarının kültürel miras ögesi olarak değerlendirilmesidir. Kavram tartışmalarının yakın bir tarihte başlamış olması, tescil ve toplumsal kabul sorunlarının bulunması modern miras ögelerinin belgelenme ve müdahale süreçleri için risk oluşturmaktadır. Tez kapsamında Ankara'daki seçilen Erken Cumhuriyet Dönemi ve Birinci Ulusal Mimarlık Dönemi kamu yapıları üzerinden modern mimari mirasın pencere detayları incelenmiştir. Pencere detaylarının korunmuşluk durumları ve buna etki eden faktörler analiz edilerek Miras Yapı Bilgi Modellemesinin (HBIM- Heritage BIM) modern pencere detaylarının korunmasına yönelik sağlayabileceği faydalar değerlendirilmiştir.