Moldo Kılıç'ın şiirlerinde Kur'ân referansları

Kırgız Türk toplumunda İslam dinînin benimsenmesi ve yaygınlık kazanmasında edebî faaliyetler önemli bir rol oynamış; bu süreçte özellikle şairler, halkı dinî değerlerle buluşturma noktasında etkili bir aracı görevi üstlenmişlerdir. Şairler, yalnızca estetik kaygılarla değil, aynı zamanda birer irşat vasıtası olarak halkın dinî bilinçlenmesine katkı sağlamışlardır. Bu bağlamda, XIX. yüzyılın sonları ile XX. yüzyılın başlarında yaşayan ve Kırgız yazılı edebî yatının öncülerinden biri kabul edilen Moldo Kılıç, İslâmi öğretileri geleneksel Kırgız kültürüyle harmanlayarak topluma aktaran özgün bir figür olarak öne çıkmaktadır. Şairin şiirlerinde Kur'ân âyetleri, hadis rivâyetleri, fıkıh ve tasavvuf temelli içerikler öne çıkmakta; bu unsurlar, onun dinî ilimlerdeki derinliğini ve şiirsel kudretini ortaya koymaktadır. Bu çalışmada, Moldo Kılıç'ın "Zar Zaman", "Kıssa-i Zilzâla", "Kol Kazalı" ve "Kerme Too" başlıklı şiirlerini esas alınarak, şairin daha başka eserlerindeki dinî konular ve Kur'ân merkezli referanslar tahlil edilmiştir. Söz konusu şiirler, İslam inanç esaslarının halk arasında anlaşılır kılınması ve şiir diliyle aktarılması bakımından önemli bir kaynak hüviyetindedir. Ayrıca tezde, Moldo Kılıç'ın eserleri üzerinden İslam itikadının temel başlıkları olan Ulûhiyet (Allah inancı, tevhid anlayışı, ilâhî sıfatlar, melek ve kitap inancı); Nübüvvet (peygamberlik, peygamberler ve kader inancı) ile Âhiret (ecel, ölüm, kıyamet, mizan, cennet ve cehennem) konuları sistematik olarak ele alınmış, bu konular Kırgız halk şiiri bağlamında değerlendirilmiştir. Çalışma, hem İslâmi düşüncenin halk edebî yatı yoluyla aktarımı hem de Moldo Kılıç'ın dinî kimliğinin şiire yansıması açısından özgün bir katkı sunmaktadır.