Kan dolaşımı enfeksiyonlarında karbapeneme dirençli klebsiella pneumoniae'nin moleküler epidemiyolojisi

Karbapenem dirençli Klebsiella pneumoniae (KDKP), yüksek mortalite oranları ile ilişkili dünya çapında nozokomiyal enfeksiyonlara neden olan klinik olarak önemli bir patojen haline gelmiştir. KPC, NDM ve OXA-48 benzeri karbapenmeazlar üreten KDKP'nın yüksek riskli klonları dünya çapında yayılmıştır. Karbapeneme direnç, etkili ve güvenli tedavi seçeneklerini sınırlandırarak, hasta ölümlerinin artmasına neden olmuştur. Bu çalışmada amacımız, Türkiye'deki KDKP bakteriyemisinin moleküler epidemiyolojisinin tanımlanması ve karbapenemaz üreten yüksek riskli klonların mortaliteye etkisinin değerlendirilmesidir. Bu amaç doğrultusunda, 2018 Haziran ve 2019 Haziran tarihleri arasında Türkiye'deki 13 üçüncü basamak sağlık merkezinden toplam 254 karbapenem dirençli Klebsiella pneumoniae bakteremi izolatı toplanmıştır. Hastaların 30 günlük mortalite bilgileri kayıt altına alınmıştır. Meropenem, kolistin ve seftazidim/avibaktam minimum inhibitör konsantrasyonları meropenem Etest ve sıvı mikrodilüsyon yötemleri ile belirlenmiştir. Karbapenemaz genleri (blaOXA-48-benzeri, blaKPC-2, blaNDM-1) multipleks PZR ile tespit edilmiştir. İzolatların genotiplendirilmesi için değişken alanlu jel elektroforezi ve multilokus sekans tiplemesi yapılmıştır.Tüm analizler STATA yazılım versiyonu 16.0 kullanılarak yapılmıştır. KDKP grubunda ST2096 62 izolatla (30%) en büyük klonal tipi oluştururken, onu 36 izolatla (%18) ST101 ve 27 izolatla (%13) ST14 izlemektedir. 254 izolattan 51'inin meropeneme duyarlı olduğu tespit edilmiş ve bu izolatlar karbapenem duyarlı Klebsiella pneumoniae olarak sınıflandırılmıştır. OXA-48 benzeri karbapenemazlar 171 izolatla (%91) en büyük karbapenemaz grubunu oluştururken, 40 izolatta NDM-1 (%21) tespit edilmiştir. OXA-48 benzeri karbapenemazlar 61 izolatta ST2096 üzerinde ve 35 izolatta ST101 üzerinde taşınmaktadır. OXA-48 benzeri ve NDM-1 ortak yapımcı sayısı 30'dur (16%) ve bunların 19'u ST14 klonuna aittir (%63). Genel kolistin duyarlılığı %38 olarak bulunmuştur. ST101 ve ST2096 klonal tipleri, sırasıyla %83 ve %81 ile yüksek kolistin direnç oranlarına sahiptir. Genel olarak seftazidim-avibaktam %84 duyarlılık oranı ile en aktif antibiyotik olmakla birlikte ST14 klonuna ait izolatlar en düşük duyarlılık oranına sahiptir (%22). Otuz günlük tüm nedenlere bağlı mortalite tüm hastalar için %40'tır. ST2096, ST14 ve ST101 klonal grupları ile enfeksiyonlarda ölüm oranları sırasıyla %50, %53 ve %41'dir. ST2096 (P = 0.02) ve ST14 (P = 0.002) klonal tipleri mortalite ile ilişkili bulunmuştur. Sonuç olarak, ST2096, Türkiye'deki hastanelerde OXA-48 benzeri karbapenemaz üreten ve yeni ortaya çıkan baskın klonal tip olarak karşımıza çıkmaktadır. Karbapenemazların epidemiyolojisi, MBL/MBL dışı ortak üreticilere doğru kaymaktadır. CDKP'nın ST14 ve ST2096 klonlarında yüksek kolistin direnci ve ölüm oranları, bu klonların başarılı adaptasyonunu ve ciddi hastalık üretim kapasitesini göstermektedir. MBL üreticisi ST14 klonundaki yüksek seftazidim/avibaktam direnci, sadece OXA-48-benzeri üreticilerine karşı değil aynı zamanda MBL üreticilerine karşı da aktif olan yeni antibiyotiklere acil olarak ihtiyaç duyulduğunu göstermektedir.