Mükemmellik modelinin sağlık sektöründe incelenmesi: Bir alan araştırması

Bu çalışma, Bartın ilinde faaliyette bulunan kamu ve özel sağlık kuruluşlarında çalışan idari personellerin mükemmellik modeline yönelik değerlendirmelerinin ortaya konması amacıyla gerçekleştirilmiştir. Bu amacın gerçekleştirilmesi noktasında literatürde yer alan "Mükemmellik Modeli'nin Unsurlarının Birbirleriyle Olan İlişkileri Ölçeği"nden yararlanılmıştır. Araştırmada mükemmellik modeli değerlendirmeleri girdi, süreç ve sonuç faktörleri olmak üzere 3 temel boyutta ele alınmıştır. Ölçeğin güvenirliliğini belirlemek amacıyla Cronbach Alpha iç tutarlılık katsayısı değeri incelenmiş ve bu değer 0,989 olarak tespit edilmiştir. Bu doğrultuda, Bartın ilindeki 3 kamu ve 2 özel olmak üzere toplam 5 sağlık kuruluşunda çalışan 123 kişiye anket uygulanmıştır. Uygulama sonucunda elde edilen verilerin çözümlenmesinde bağımsız değişkenlerin bağımlı değişken üzerindeki etkilerini ortaya koyan; bunun yanında farklı grupların ölçeklerden aldıkları puanların ortalamaları açısından karşılaştırılması için Bağımsız Örneklem T-Testi ve Tek Yönlü Varyans (ANOVA) Analizi testi kullanılmıştır. Farklılığın kaynağının hangi gruplar arasında olduğunun belirlenmesi için ise Post Hoc testlerinden Hochberg's GT2 testi kullanılmıştır. Yine araştırmada, ölçek ifadeleri arasında yer alan boyutların birbirleri ile olan ilişkilerin yönünü ortaya koyan korelasyon analizine yer verilmiştir. Araştırma sonucunda, katılımcıların mükemmellik modeli girdi faktörlerine ilişkin görüşleri ile cinsiyet, yaş ve öğrenim düzeyi değişkenleri arasında anlamlı bir farklılık olmadığı görülmüş iken süreç faktörleri ile cinsiyet ve öğrenim düzeyi değişkenleri arasında anlamlı bir farklılık olduğu görülmüştür. Bunun yanında katılımcıların mükemmellik modeli süreç faktörlerine ilişkin görüşleri ile görev ve çalışma süresi değişkenleri arasında anlamlı bir farklılık olmadığı görülmüştür. Yine, araştırmaya katılanların mükemmellik modeli girdi faktörlerine ilişkin değerlendirmeleri ile idari, eğitim ve araştırma süreçlerine ilişkin değerlendirmeleri arasında pozitif yönlü bir ilişki olduğu ortaya çıkmıştır. Son olarak, idari personellerin süreç faktörlerine ilişkin değerlendirmeleri ile çalışanlara ve müşterilere ilişkin sonuçlar ile toplumsal sonuçlara yönelik değerlendirmeler arasında pozitif yönlü bir ilişki olduğu görülmüştür. Anahtar Kelimeler: EFQM; Mükemmellik modeli; mükemmellik modeli unsurları; toplam kalite yönetimi.