Müzede bellek deformasyonunun kuramsal inşası

Mekânı toplumsal süreçler içinde anlamlandırmak, sadece fiziksel bir varlığı değil; kültürel ve söylemsel katmanları da içeren çok boyutlu bir okuma pratiğini gerektirmektedir. Bu bağlamda bellek, geçmişle şimdi arasındaki ilişkileri kurarak yerin ardındaki anlam katmanlarını görünür kılan bir çözümleme aracıdır. Çalışma, geçmişi şimdide temsil eden nesne ve imgeler üzerinden anlamlandırılan müze mekânında, yüzeydeki anlatıların ötesine geçerek bu mekâna yüklenen anlam katmanlarını açığa çıkarmayı amaçlamaktadır. Bellek kurumu olarak müzeler; mekânsal anlatı yoluyla belleği inşa etme potansiyeline sahip olsa da bu temsiller çoğu zaman sınırlı, yönlendirici ve seçici olabilmektedir. Bu doğrultuda çalışma, seçilen müze bağlamında belleğin mimari üzerinden nasıl araçsallaştırıldığı ve bu süreçte hangi biçimlerde deforme edildiğini sorgulamaktadır. Kuram oluşturma temelli nitel araştırma yöntemiyle yürütülen çalışmada, örneklem olarak Kenan Yavuz Etnografya Müzesi seçilmiştir. Müze bağlamında toplanan veriler, anlatı, temsil ve alımlama gibi belleğin farklı boyutlarını açığa çıkaran özne üretimleri olarak sınıflandırılmış; kodlama aşamalarıyla çözümlenmiştir. Beş bölümden oluşan çalışma, müze mekânında belleğin kurucu dinamiklerini görünür kılarken, aynı zamanda müzeyi bir bellek deformasyonu sahnesi olarak yeniden yorumlamaktadır.