Nakşbendî harekette zikr-i hafî'nin kaynakları, etkisi

Nakşbendî harekette zikr-i hafî'nin kaynakları, etkisinin konu edildiği bu çalışmada, zikr-i hafî'nin öneminden ve insan psikolojisindeki etkilerinden bahsedilmiştir. Tez üç bölümden meydana gelmektedir. Birinci bölümde Nakşbendîyye tarikatının tarihi seyri, oluşum süreci, silsilesi, şubeleri, yayıldığı yerler ve temel ilkelerinden bahsedilmektedir. XII. ve XIII. Miladi asır, tarikatların oluşum dönemidir. Bugünkü anlamıyla tekkesi, zaviyesi, şeyh ve mürid münasebetleriyle ilk tarikatlar bu yüzyılda kurulmuştur. Nakşbendî tarikatta Abdulhalik-ı Gucdevânî tarafından belirlenen sekiz temel ilkeye Bahâeddin Nakşbendî üç ilke eklemiştir. Bu ilkeler tarikatın temel prensipleridir. İkinci bölümde ise, asıl konumuz olan zikr-i hafî'ye geçilmeden önce "zikir" kelimesinin sözlük anlamına ve kelime tahliline değinilmiştir. Ayrıca zikr-i hafiye de giriş yapılmıştır. Son bölümde ise konumuz olan zikr-i hafî'nin psikolojik analizini yapmaya gayret ederek, Müslüman şahsiyetin sahip olduğu potansiyelin farkına varmasında, kendini tanıma ve anlama serüveninde zikr-i hafî'nin etkisine işaret edilmiştir. Bu çalışmanın sonucunda Nakşbendî tarikatında benimsenen zikr-i hafînin insan hayatındaki yeri tesbit edilmiş, gündelik yaşama yansımasının sonuçları anlaşılmıştır. Anahtar Sözcükler: Nakşbendîlik, Tarikat, Hatmi Hacegân, Zikir, Zikr-i Hafî