Mahalle memnuniyeti ve katılım: Ankara kentsel yenileme alanlarının yaşam kalitesi bağlamında nitel analizi

Kentsel yaşam insanların günlük yaşamını sürdürdüğü mekânlar ekseninde oluşturulur ve çoğu insan için konut çevresi merkezi çevresinin ortasında yer alır. Yaşanılan yer, bireylerin günlük aktivitelerini düzenlediği ve güven duyduğu ortamı sağlamaktadır. Bu bağlamda mahalle sosyal yapının oluşmasında ve şekillenmesinde önemli bir rol oynar. Mahallenin kentsel çevre üzerindeki önemli rolüne bağlı olarak, kent politikaları, kentsel yenileme mahallelerinde yaşayanların memnuniyeti ve huzuru dikkate alınarak şekillenebilmektedir. Mahalle kavramının çok boyutluluğu, bu kavramın ulusal ve yerel ölçekte yani makro ve mikro düzeyde değerlendirilip incelenmesini zorunlu kılmaktadır. Belirtilen düzeyleri belirlemeye yönelik tanımlar, yaşanılan çevrenin büyüklüğüne ve erişilebilir hizmetlerin sınırlarının tespiti üzerine oluşturulmaktadır. Türkiye'de hızlı kentleşme süreci ve uygulanan kentsel dönüşüm politikaları, toplumsal hareketliliğin yaşanmasına yol açmıştır. Yaşanan bu hareketlilik, belirtilen alanlarda nüfusun sosyo-ekonomik değişimler yaşamasına ve toplumsal örgütlenme düzeyinde dönüşüme yol açmaktadır. Çalışmanın temel araştırma konusu kentsel dönüşümün yaşandığı mahallelerde, yaşam kalitesi algısının toplumsal katılıma ne şekilde etki ettiğini belirlemektir. Çalışma, şehirlerde ve özellikle kentsel yenileme alanlarında nesnel koşullar ile öznel ve davranışsal tepkiler arasındaki ilişkileri incelemektedir. Ankara'daki kentsel yenileme alanlarındaki mahallelerde yaşayan insanların öznel iyi-oluşlarının ölçümünün yanı sıra mahalleden memnuniyet ile toplumsal katılım arasındaki ilişkinin incelenmesi çalışmanın ana amaçlarını oluşturmaktadır. Araştırmada, kentsel yaşam kalitesi analizi bağlamında, kentsel yenileme alanlarında mahallelerin ve mahalle kavramının dönüşümünü ve bu dönüşümün toplumsal katılım üzerindeki etkileri incelenmektedir.