Netflıx'in yerli yapım dizilerinde erkeklik biçimleri ve temsillerinin göstergebilimsel analizi

Toplumsal cinsiyet çalışmaları, kadın çalışmalarının uluslararası alanda yayılmasıyla gelişmiştir. Toplumsal cinsiyet çalışmaları, kadın ve erkeklerin özel ve kamusal alanda kapladığı yeri, rollerini, toplumsal düzeni ve kadın ve erkek arasındaki hiyerarşisini incelemektedir. Toplumsal cinsiyet düzenini anlamak için yalnızca tek bir cinsiyeti ele almak kapsayıcılıktan uzaktır. Bu alan, kadınları ve erkekleri çok yönlü biçimde ele almayı gerektirmektedir. Eleştirel erkeklik çalışmaları, bu ihtiyacın bir uzantısıdır ve erkeklik tanımını yapmayı, toplumsal cinsiyet rollerinin ilişkileri nasıl etkilediğini incelemektedir. Erkeklik, kadınlar kadar erkekler üzerinde de etkiye sahiptir. Erkeklik, toplumsal cinsiyet gibi kültürel bir inşadır ve bu inşa, toplumsal cinsiyet rollerine bağlı olarak şekillenmektedir. Bu bağlamda erkeklik çalışmaları ayrıca önem taşımaktadır. Erkeklik biçimleri temsillerine, aile, devlet ve medya gibi farklı alanlarda rastlamak mümkündür. Medya içeriklerinin bu temsillerin nasıl inşa edildiğini gözlemlemek için incelenmesi gerekmektedir. 287 milyondan fazla aboneye sahip olan Netflix ise dijital platformlar arasında önemli bir yere sahiptir. Bu çalışmada, Netflix Türkiye'nin yerli yapım dizilerinde erkeklik biçimleri ve temsillerinin nasıl inşa edildiği incelenmiştir. Çalışmada R. W. Connell'in erkeklik biçimleri sınıflandırması temel alınmış ve R. Barthes'ın göstergebilimsel analiz yöntemi kullanılmıştır. Netflix'te yayınlanan Kulüp, Uysallar, Yakamoz S-245 ve Terzi dizilerinin birinci sezonları örneklem olarak seçilmiştir. Analizler sonucunda, erkek ve kadınların zıt kutuplarda konumlandırıldığı görülmüştür. Erkek karakterler toplumsal cinsiyet düzenine uygun olarak gücün ve iktidarın sahibidir. Erkek karakterler işveren, üst kademe çalışan, baba ve eş gibi rollerde şiddetin faili olarak ortaya çıkmıştır. Toplumsal cinsiyet rolleri, dizilerde yeniden üretilmiş ve pekiştirilmiştir. Erkek karakterler arasında, erkeklik biçimlerine dayanan bir hiyerarşi olduğu ve egemen ırka, dine mensup erkeklerin hem kadınlar hem de diğer erkekler üzerinde iktidar sahibi olduğu saptanmıştır. Hegemonik erkeklik biçimi farklı karakterlerle inşa edilmiştir. İşbirlikçi erkeklik biçimi ise dizilerde, erkeklerin cinsiyet hiyerarşisinden faydalanmasını sağlamaktadır. Ötekiler olarak tanımlanan madun ve marjinal erkeklik biçimleri kadınsılığa yakınlık, alt ekonomik sınıfa dahil olma ve engelli olma ile ilişkilendirilmiştir. Netflix Türkiye'de yayınlanan dizilerde erkeklik biçimlerinin çeşitli temsilleri yer almaktadır. Bu temsiller geleneksel roller çerçevesinde inşa edilmektedir ancak kalıcı biçimler değildir. Erkelik biçimleri temsilleri, çoklu ve geçişgendir. Erkeklik biçimleri temsillerinin dijital bir platform olan Netflix'te öne çıktığı saptanmıştır.