Yeni Vakıflar Kanunu ve azınlık vakıflarının el konulan malları sorunu

Azınlık Vakıfları'nın devlet tarafından el konulan mülkiyetleri ile ilgili içinde bulundukları mücadele makul bir zaman dilimini kapsamaktadır. 1974 yılında Yargıtay tarafından alınan bir kararla, 1936 Beyannamesi'ne atıfta bulunularak azınlık vakıflarına ait taşınmazlar hazineye, Vakıflar Genel Müdürlüğü'ne ya da üçüncü şahıslara aktarılmıştır. Azınlık vakıfları yereldeki yasal mücadelelerini 1990'ların sonlarına doğru Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'ne taşımaya başlamışlardır. Söz konusu davalar ise Türkiye Cumhuriyeti devletinin aleyhine sonuçlanmış, buna ek olarak Avrupa Birliği uyum süreci çerçevesinde ciddi adımların atılmaya başlaması ve Batı'nın insan hakları- özellikle azınlıklar- konusunda Türkiye'yi ablukaya alması neticesinde 2008 yılında Vakıflar Kanunu kabul edilmiştir. Bu tez Vakıflar Kanunu'nun altında yatan iç ve dış dinamikleri incelemekle birlikte, bu dinamiklerin temelini şekillendiren tarihsel sürece odaklanmaktadır. Bu çalışmada azınlık vakıfları hak talep eden öncü bir kolektif ve siyasi aktör olarak sunulmuş; Vakıflar Kanunu'nun kabulünden bu yana azınlık vakıflarının geçirdiği kavramsal ve yapısal değişimler sosyoekonomik bir çerçeveden değerlendirmeye tabi tutulmuştur. Bu çalışma, Vakıflar Kanunu'nun ortaya çıkmasında çok farklı aktörlerin ve dinamiklerin etkili olduğu ve kanunun yorumlanması ve uygulanmasında hükümetin son dönem izlediği politikaların etkili olduğu sonucuna varmıştır.