Non-alkolik yağlı karaciğer hastalığı patogenezinde bağırsak mikrobiyotasının etkin rolü

Non-alkolik yağlı karaciğer hastalığı (NAYKH), dünyadaki en yaygın karaciğer hastalığı olarak bilinmekle birlikte, bu durumu önlemek veya tedavi etmek için halen onaylanmış farmakolojik tedaviler bulunmamaktadır. NAYKH, hepatosellüler karsinom ve siroz riskinde artış ile bağlantılı olmasının yanı sıra şu anda karaciğer yetmezliği ile ilişkili transplantasyonun önde gelen nedeni haline gelmiştir. Gelişen teknolojik gelişmelerle birlikte artan mikrobiyota çalışmaları sonucu NAYKH patogenezinde intestinal mikrobiyotanın rolü önemli bir şekilde açığa çıkarılmaktadır. Bu çalışmada NAYKH patogenezinde intestinal mikrobiyotanın klinik prognostik önemini saptamak ve NAYKH hastalarında intestinal mikrobiyomu tespit etmek amaçlanmıştır. Bu çalışmaya çeşitli tetkikler sonucu NAYKH teşhisi konmuş 20 hasta ve 20 normal kontrol grubu dahil edilmiştir. Bu çalışma için etik kurul onayı alınmış ve çalışmanın başında hastalar bilgilendirilmiş ve yazılı onamı alınmıştır. Hastaların yaş cinsiyet, vucut kitle indeksi (VKI), insülin direnci (ID), AST, ALT seviyeleri kaydedildi. Hastalarla aynı yaş ve cinsiyette sağlıklı kontrol grubu belirlendi. Çalışmaya dahil edilen bireylerden steril koşullarda biyopsi örnekleri alınmıştır. 16S rRNA gen metagenomik prosesler sonuçunda mikrobiyal sonuçlar elde edilmiştir. Kaydedilen parametrelerin analizi SPSS.19 istatistik programı ile yapılmıştır. Tasarlanan çalışmada toplam 40 bireyde 16 filum, 28 sınıf, 56 ordo, 128 familya, 415 cins, 1041 tür mikroorganizma taksonomik olarak analiz edilmiştir. Çalışmamızda NAYKH hastalarında bağırsak mikrobiyal çeşitliliği kontrol grubu bireylere göre daha düşüktür. Ayrıca NAYKH hastalarında gram negatif bakterilerin daha baskın olduğu bulundu. Filum olarak NAYKH grubunda Proteobacteria, kontrol grubunda Bacteroidetes ve Actinobacteria artarken Firmicutes her iki grupta eşit dağılıma sahiptir. Laboratuvar verilerinde VKI, OR=6.37, %95CI (0.39-0.40) p değeri 0.001 iken, mikrobiyal profilde Proteobacteria OR=1.754, %95 CI (0.901-3.416), p değeri 0.05 olarak tespit edildi. NAYKH hastalığında kolon mukozal biyopsi örnekleri kullanılarak bağırsak mikrobiyotasının 16S rRNA metagenomik çalışması Türk popülasyonunda yapılan ilk çalışma olup, diğer çalışmalar için önemli veriler elde edilmiştir. Elde edilen verilerde NAYKH hastalarında kolonik mukozal epitelde artış gösteren Ruminococcaceae, Escherichia coli ve Bacilli türleri ile azalan Bacteroidetes, Actinobacteria ve Enterococaceae türlerinin hem tanı hem de tedavi seçeneklerinde önemli aktif rol oynayacağını düşünmekteyiz.