Normal Doğum Eyleminde Dikey Pozisyonların Kullanılması Konusunda Ebelerin Görüş ve Uygulamaları

Normal doğum eyleminde dikey pozisyonların kullanılması konusunda ebelerin görüş ve uygulamalarının belirlenmesi amacıyla tanımlayıcı olarak yapılan araştırmaya, Muğla İl Sağlık Müdürlüğü?ne bağlı dokuz devlet hastanesinin doğum salonunda çalışan ve evreni oluşturan 89 ebe dahil edilmiştir. Veriler, araştırmacı tarafından hazırlanan soru formu ile Eylül-Kasım 2011 tarihlerinde ebelerin öz bildirimlerine göre toplanmıştır. Veriler, Ki-Kare, Fisher Kesin Ki-Kare ve Kruskall Wallis-H analizleri ile değerlendirilmiştir. Ebelerin yaş ortalaması 37,9±5,074?tür ve %67,4?ü ön lisans mezunu, %83,1?i evli ve %60,7?si 1-10 yıldır doğum salonunda çalışmaktadır. Ebelerin %58,4?ü travayda aynı anda bir-iki gebe izlemekte ve normal doğumların %88,8?ini kendileri yaptırmakta, uygulamalarında sıklıkla hekim tavsiyelerinden (%78,7) yararlanmaktadırlar. Ebelerin %40,4?ü doğum eyleminin I., %14,6?sı II. evresinde kullanılan dikey pozisyonları bilmektedir ve %96,6?sı dikey pozisyonların kullanımı konusunda eğitim almamıştır. Ebelerin %85,4?ü I. evrede gebelere serbest hareket etme özgürlüğü verilmesi gerektiğini, %75,3?ü serbest pozisyona izin verdiğini, %67,5?i olumlu etkisi olduğunu; II. evrede ise %71,9?u gebelere serbest hareket etme özgürlüğü verilmemesi gerektiğini veya bilmediğini ve %86,5?i serbest pozisyona izin vermediğini belirtmişlerdir. Ebelerin tamamı I. evrede dikey pozisyonları uygun bulmakta ve kullanmakta, II. evrede ise %95,5?i uygun bulmakta ve %82?si kullanmaktadır. Ebelerin tümü doğumları litotomi pozisyonunda yaptırmakta ve uygun bulmaktadırlar. Birinci evrede ebelerin %92,1?i dikey pozisyonların kullanımını desteklemekte, %64?ü doğum salonlarını uygun bulmakta, buna karşın II. evrede %70,8?i dikey pozisyonların kullanımını desteklememekte, %95,5?i doğum salonlarını uygun bulmamakta ve %81,7?si doğum salonlarının fiziki koşullarının düzeltilmesini istemektedir. İkinci evrede dikey pozisyonların uygun bulunmasını doğum şekline karar veren kişi, kullanılmasını ise ebelerin çalıştıkları birimde uygulanan doğum şekli, ebelerin gebelere serbest hareket etme, yürüme özgürlüğü verilmesini isteme ve izin verme durumu ile I. evrede dikey pozisyonlar hakkında bilgi sahibi olma durumu etkilemiştir (p<0,05). Sonuç olarak; doğumun I. ve II. evresinde kullanılan dikey pozisyonların bazılarını ebelerin bildikleri ve eğitim almak istedikleri, dikey pozisyonları II. evreden çok I. evre için uygun buldukları ve kullandıkları, tümünün doğumlar için litotomi pozisyonunu uygun bulduğu ve kullandığı, doğumda dikey pozisyonların kullanımı ile ilgili olumlu görüşe sahip olmakla ve kullanımını desteklemekle birlikte, dikey pozisyonların kullanılması için doğum salonlarının koşullarını uygun bulmadıkları saptanmıştır. Anahtar Kelimeler; Doğum eylemi, dikey pozisyonlar, ebe, görüş ve uygulamalar.