Normobarik aralıklı hipoksinin kemik tendon bileşkesi iyileşmesi üzerine etkisi: Rat modeli

Normobarik aralıklı hipoksinin kemik tendon bileşkesi iyileşmesi üzerine etkisi: Rat modeli Amaç: Bu çalışmanın amacı, kemik-tendon bileşkesinin iyileşme sürecinde normobarik aralıklı hipoksi uygulamasının biyomekanik ve histolojik etkilerini incelemektir. Kemik-tendon bileşkesinin doğal iyileşme süreçlerinde karşılaşılan zorluklar göz önüne alındığında, normobarik aralıklı hipoksinin bu süreci nasıl etkileyebileceği araştırılmıştır. Gereç ve Yöntem: Bu çalışmada, 64 adet Wistar-Albino cinsi erişkin dişi rat kullanılmıştır. Denekler, kontrol ve deney grupları olmak üzere iki ana gruba ayrılmış ve her grup kendi içinde biyomekanik ve histolojik analizler için iki alt gruba bölünmüştür. Aralıklı hipoksi uygulaması, haftada 5 gün, günde 5 saat, ortalama %10.5 oksijen seviyesine maruz bırakılarak gerçekleştirilmiştir. Denekler 8 haftalık bir takip sürecine tabi tutulmuş ve bu süre zarfında cerrahi olarak oluşturulan aşil tendonu yaralanmalarının iyileşme süreçleri değerlendirilmiştir. 4. ve 8. haftalarda alınan örneklerle iki ayrı gözlem noktası belirlenmiştir. Biyomekanik analizler Testometric(M500-50CT, İngiltere) cihazı kullanılarak gerçekleştirilmiş, histolojik değerlendirmeler ise Safranin-o ve Picro-Sirius boyaları ile ve mikroskopik incelemeler yardımıyla Bonar, Movin, Nourissat skorlama sistemlerine göre yapılmıştır. Bulgular: Aralıklı hipoksi uygulaması yapılan deney grubunda, iyileşen kemik-tendon bileşkesinin biyomekanik dayanıklılığında ve histolojik yapısında anlamlı iyileşmeler gözlemlenmiştir. 8. hafta sonunda kontrol grubuna kıyasla, deney grubunda kopma anındaki uzama, maksimum uzama, kopma anındaki gerilim ve maksimum gerilim değerleri istatistiksel olarak anlamlı şekilde daha yüksek bulunmuştur.(p değerleri sırasıyla; 0.016 , 0.031, 0.016, 0.033) Bonar,Movin ve Nourissat skorlama sistemlerine göre yapılan değerlendirmelerde, deney grubunun Bonar ve Movin skorlarının kontrol grubuna göre daha düşük olduğu, anlamlı olarak daha iyi iyileştiği saptanmıştır. (p değerleri sırasıyla; 0.009, 0.004) Ayrıca skorlamaların parametreleri de incelendiğinde Bonar skorlama sistemi parametrelerinden kollojen artışı, Movin skorlama sisteminden hyalinizasyon azalışı, Nourissat skorlama sistemi parametrelerinden kollojenin organizasyonunun artışı 8. haftada kontrol grubuna göre anlamlı bulunmuştur. (p değerleri sırasıyla; 0.009, 0.041, 0.015) Sonuç: Bu çalışma, aralıklı hipoksi uygulamasının kemik-tendon bileşkesinin iyileşme sürecinde olumlu etkileri olduğunu göstermektedir. Biyomekanik ve histolojik bulgular, aralıklı hipoksinin skar dokusu oluşumunu azaltarak entez yapısının yeniden oluşumunu desteklediğini ve tendonun elastikiyetini, kuvvet taşıma kapasitesini, uzama kapasitesini ve taşıdığı gerilimi arttırdığını ortaya koymaktadır. Bu sonuçlar, aralıklı hipoksinin ortopedik yaralanmaların tedavisinde potansiyel bir terapötik yaklaşım olarak kullanılabileceğini düşündürmektedir. Anahtar sözcükler: normobarik aralıklı hipoksi,kemik-tendon bileşkesi, iyileşme süreci