Obsesif kompulsif bozuklukta noninvaziv derin beyin stimülasyonuna yanıtı öngörmede elektroensefalografi bulgularının kullanımı

Bu çalışmanın amacı, obsesif kompulsif bozukluk (OKB) hastalarının tedavi öncesi dinlenim- durumu kantitatif elektroensefalografi (KEEG) verileri ile derin transkraniyal manyetik uyarıma (dTMU) verdikleri yanıt arasındaki ilişkiyi inceleyerek; dTMU'ya yanıtı etkileyen KEEG bulgularını belirlemektir. Bu amaçla, Prof. Dr. Kemal Arıkan Özel Psikiyatri Kliniği'ne (İstanbul, Türkiye) Ocak 2018 ve Mayıs 2019 tarihleri arasında başvuran ve dTMU uygulanan, 18-65 yaş arasındaki 52 OKB hastasının (yaş ort: 31,88±11,51, E/K: 23/29) bilgileri retrospektif olarak incelenmiştir. Veriler; sosyo-demografik veri formu, Yale-Brown Obsesyon Kompulsiyon Ölçeği (YBOKÖ), Beck Depresyon Ölçeği (BDÖ) ve dinlenim-durumu EEG kaydı aracılığıyla toplanmıştır. Fourier analizi, artefaktsız gözler-kapalı 2-saniyelik EEG dönemlerinin ortalaması alınarak yapılmış ve 19 monopolar derivasyonun her biri için; delta (0,5-4 Hz), teta (4-8 Hz), alfa (8-13 Hz), beta (13-30 Hz) ve gamma (30-70 Hz) frekans bantları için mutlak güç (μV2) hesaplanmıştır. Katılımcıların tedavi öncesi ve sonrası Y-BOCS skorları değerlendirilerek; skorlarında %30 ve üzerinde azalma olan hastalar "yanıt veren grup" (n=42), olmayanlar ise "yanıt vermeyen grup" (n=10) olarak adlandırılmış ve iki grubun tedavi öncesi QEEG verileri istatistiksel olarak karşılaştırılmıştır. Tüm istatistiksel analizler IBM SPSS Statistics 25.0 kullanarak yapılmıştır. P<0.05 istatistiksel olarak anlamlı kabul edilmiştir. Yanıt veren grupta, yanıt vermeyen gruba göre, tüm elektrotlarda alfa ve teta mutlak gücü daha yüksek bulunmuştur. İki grup arasında; sosyodemografik veriler ve tedavi öncesi Y-BOCS_total, Y-BOCS_obsesyon, Y-BOCS_kompulsiyon ve BDI skorları açısından anlamlı fark saptanmamıştır. Bununla beraber, yanıt veren grupta obsesyonlarla geçen zaman daha yüksek bulunmuştur. Sonuç olarak; tedavi öncesi alfa ve teta mutlak güç artışının, dTMU'ya iyi yanıt verecek OKB hastalarını predikte etmede yardımcı olabileceği gösterilmiştir. Bu gibi biomarkerların kullanımı, OKB tedavisini bireyselleştirme ve böylece optimal tedavi sonuçlarını elde edebilme konusunda klinisyenlere yardımcı olabilecektir. Anahtar Kelimeler: Obsesif Kompulsif Bozukluk, Derin Transkraniyal Manyetik Uyarım, Elektroensefalografi