Okul müdürlerinin kriz çözme becerilerinin öğretmenlerin mesleki doyumuna etkisi ile ilgili öğretmen görüşleri

Bu araştırmanın yapılış amacı; okul müdürlerinin kriz çözme becerilerinin öğretmenlerin mesleki doyumuna etkisini ortaya koymaktır. Araştırma nitel araştırma yöntemi kullanılarak oluşturulmuştur. Araştırma nitel araştırma yöntemi desenlerinden olan olgubilim (fenomenoloji) kullanılarak meydana getirilmiştir. Araştırmada kullanılan çalışma grubu amaçlı örneklem yöntemlerinden maksimum çeşitlilik örneklem yöntemi kullanılarak seçilmiş olup 2023-2024 eğitim öğretim yılında Tokat ili Turhal ilçesinde ilkokul, ortaokul ve liselerde görev yapan 20 öğretmenden oluşmaktadır. Verilerin toplanmasında yarı yapılandırılmış görüşme tekniği kullanmış olup, katılımcılara 10 tane açık uçlu soru sorulmuştur. Araştırma kapsamında elde edilmiş veriler betimsel bakış açısıyla incelenip analiz edilmiştir. Araştırmaya katılan öğretmenler kriz kavramını plansız gelişen olumsuzluk, problem, sorun, tehdit, çatışma ve stres, kaygı, bunalım olarak ifade etmişlerdir. Katılımcı öğretmenlere göre okul müdürlerinin kriz yönetim tutumları olumlu tutumlar ve olumsuz tutumlar olarak ikiye ayrılmış olup olumlu tutumlar fikir alma, iletişim kurma, kriz ekibi oluşturma, soğukkanlı kalma, etki alanı belirleme, nedenleri tespit etme, güven verme, tarafları dinleme ve lider olma olarak belirtilmiş, olumsuz tutumlar ise iletişimsizlik, taraflı davranma, otoriterleşme, dedikodu yapma ve panik olma olarak ifade edilmiştir. Katılımcı öğretmenler kriz çözme becerilerini soğukkanlılık, doğru karar alma, etkili iletişim, önlem alma, krizi öngörme, kriz yönetim ekibi kurma, liderlik, adil ve tarafsız olma ile güven oluşturma olarak belirtmişlerdir. Katılımcı öğretmenlerin mesleki doyuma ilişkin algıları mesleki mutluluk, mesleki haz, mesleki tatmin, meslekten beklentilerin karşılanması ve mesleki memnuniyet kavramlarından oluşmaktadır. Katılımcı öğretmenlerin görüşlerine göre okul müdürlerinin kriz çözme becerilerinin öğretmenlerin mesleki doyumunu etkilemesinin nedenleri güven, huzur, değer görme, adalet, aidiyet, cesaret, stres ve gerginlik şeklindedir. Katılımcı öğretmenlerin görüşlerine göre okul müdürlerinin kriz çözme becerilerinin öğretmenlerin mesleki doyumunu etkilemesinin sonuçları ise verimlilik, sağlıklı okul ortamı, motivasyon, iş birliği, mutluluk ve haz olarak belirtilmiştir. Katılımcı öğretmenler okul müdürlerinin kriz çözme becerilerinin geliştirilmesi için hizmetiçi eğitim, iletişim eğitimi, örnek olay incelemesi, literatür takibi, toplantı yapma ve yetkilendirme önerilerinde bulunmuşlardır. Araştırmanın sonucunda okul müdürlerinin kriz çözme becerilerinin öğretmenlerin mesleki doyumunu etkilediği, bu nedenle okul müdürlerinin kriz, kriz yönetimi konularında ve krizi çözüme ulaştırmak için gerekli olan beceriler hususunda kendilerini geliştirmek adına çalışmalara katılmaları önerilmektedir, bu doğrultuda yapılacak çalışmalarla öğretmenlerin mesleki doyumlarının artacağı düşünülmektedir.