Okul öncesi eğitim kurumlarında görev yapan okul müdürlerinin yönetim tarzı ile okul iklimi arasındaki ilişki

Bu çalışma, okul öncesi eğitim kurumlarında görev yapan okul müdürlerinin yönetim tarzı ile okul iklimi arasındaki ilişkinin belirlenmesi ve okul öncesi eğitim kurumlarında görev yapan okul müdürlerinin yönetim tarzı ile okul iklimi arasındaki ilişkinin çeşitli değişkenlere göre incelenmesi amacıyla yapılmıştır. Araştırmada nicel araştırma yöntemlerinden olan tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın örneklemini, kolay ulaşılabilir örneklem yöntemiyle belirlenen 2022-2023 eğitim öğretim yılında Milli Eğitim Bakanlığına bağlı, anaokulu, ilköğretim, ortaokul ve lise bünyesindeki anasınıflarında görev yapmakta olan 404 okul öncesi öğretmeni oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak 'Algınanan Müdür Yönetim Tarzı Ölçeği' ve 'Okul İklimi Anketi' kullanılmıştır. Verilerin analizinde 23 paket programından faydalanılmıştır. Yapılan Kolmogorov-Smirnov testi sonucunda AMYTÖ ve OİA ölçeklerinden alınan puanların normal dağılım göstermediği görülmüş (p>0.05) ve veri analizinde non-parametrik testlerden Kruskal Wallis H ve Mann Whitney U testleri kullanılmıştır. Algınanan Müdür Yönetim Tarzı Ölçeği (AMYTÖ) alt boyutları puan ortalamaları ile Okul İklimi Anketi (OİA) alt boyutları puan ortalamaları arasındaki ilişkiyi belirlemek adına Pearson Momentler çarpımı korelasyon katsayısı kullanılmıştır. Araştırmanın sonuçlarına göre; okul öncesi eğitim kurumlarında görev yapan okul müdürlerinin yönetim tarzları ve öğretmenlerin demografik değişkenleri arasında öğretmenlerin yaşı, cinsiyeti, eğtim düzeyi, görev yaptıkları bölge ve görev yapılan kurum türünde anlamlı farklılık bulunmazken öğretmenlerin deneyim yılı, görev yaptığı yer ve müdür ile birlikte çalışma sürelerinde anlamlı farklılık bulunmaktadır. Okul öncesi eğitim kurumlarında görev yapan okul müdürlerinin oluşturduğu okul iklimi ve öğretmenlerin demografik değişkenleri arasında, öğretmenlerin cinsiyeti, eğitim düzeyi, deneyim yılı, görev yaptığı yer, görev yaptığı bölge arasında anlamlı farklılık bulunmazken öğretmenlerin yaşı, görev yaptığı kurum türü, müdürlerle birlikte çalışma sürelerinde arasında anlamlı farklılık bulunmaktadır. İki ölçek arasındaki ilişkide, otoriter, ilgisiz ve karşı koyucu yönetim tarzı alt boyutlarını benimseyen okul öncesi eğitim kurumlarında görev yapan okul müdürlerinin, okulda daha çok yönlendirici ve sınırlayıcı okul iklimi yaratırken destekleyici ve samimi okul ikliminden uzaklaştığı görülmektedir. Bunun yanı sıra işbirlikli yönetim tarzını benimsedikleri algısı olan okul öncesi eğitim kurumlarında görev yapan okul müdürlerinin ise daha fazla destekleyici ve samimi bir okul iklimi yaratırken yönlendirici ve sınırlayıcı okul iklimine mesafeli olduğu görülmektedir. Araştırmada okul iklimi boyutları ile yönetim tarzı boyutları arasında pozitif yönde yüksek ilişki olduğu görülmüştür. Çocukların gelişimlerinin ve eğitimlerinin başat olarak şekilleneceği okul öncesi eğitim kurumlarında okul ikliminin sağlıklı olması büyük önem taşımaktadır. Etkili bir yönetim tarzı ile müdür liderlik rolü üstlenerek olumlu bir okul iklimi oluşturulabilir. Tüm bileşenlerin ihtiyaçlarına yönelik esnek ve katılımcı bir yaklaşım, okul başarısını olumlu etkileyebilir. Dolayısıyla müdürlerin yönetim tarzlarının okul iklimine etkisinin analizi, eğitim politikaları için önemli ipuçları sağlayacak ve eğitim kalitesine katkıda bulunacaktır.