Okul temelli psikolojik ihtiyaç doyumu ölçeğinin geliştirilmesi

Bu çalışmanın amacı, ilkokul düzeyi öğrencilerin psikolojik ihtiyaç doyumu düzeylerinin ölçülmesine yönelik geçerlik ve güvenirlik çalışmaları yapılmış bir ölçme aracı geliştirmektir. Araştırmanın örneklemini Güneydoğu Anadolu Bölgesinde bir ilkokulda öğrenim görmekte olan 256'sı kız, 301'i erkek olmak üzere, gönüllü 557 ilkokul 3. ve 4. sınıf öğrencisi oluşturmaktadır. Araştırmaya dahil edilecek bireyler seçilirken uygun örnekleme yöntemi seçilmiştir. Araştırma da Kişisel Bilgiler Formu, Okul Temelli Psikolojik İhtiyaç Doyumu Ölçeği kullanılarak veri toplanmıştır. Verilerin analizinde, açımlayıcı faktör analizi ve doğrulayıcı faktör analizi yöntemleri kullanılmıştır. Ölçek geliştirme sürecinde verilerin analize uygunluğu incelenmiş, verilerin normal dağılım gösterdiği görülmüştür. Alt boyutların belirlenebilmesi için açımlayıcı faktör analizi yöntemi kullanılmış ve tek faktörlü yapı belirlenmiştir. Tek faktörlü yapının açıkladığı toplam varyans .31 olarak bulunmuştur. Doğrulayıcı faktör analizi yöntemi ile tek faktörlü yapının doğruluğu test edilmiş ve uyum indeksleri (X2/df 1.79, CFI .93, TLI .92, CFI .89, AGFI .85, RMSEA .06) yeterli bulunmuştur. Cronbach alpha katsayısı kullanılarak güvenirlik analizi yapılmış, .89 olarak bulunmuştur. Test - tekrar test analizinde korelasyon değeri .82 olarak bulunmuştur. Ardından madde toplam puan korelasyonu belirlenmiştir. Madde toplam korelasyon değerlerinin .44 ile .71 arasında olduğu tespit edilmiştir. Elde edilen bulgularla Okul Temelli Psikolojik İhtiyaç Doyumu Ölçeğinin geçerli ve güvenilir bir ölçek olduğu tespit edilmiştir. Bu çalışma ile öğrencilerin okulda psikolojik ihtiyaç doyumunu ölçen bir ölçek okul psikolojik danışmanlarının hizmetine sunulmuştur. Bunun yanı sıra okullarda öğrencilerin ihtiyaç doyumunu ve ihtiyaç doyumu ile ilişkili olduğu düşünülen değişkenlerle ilişkisini ölçmek üzere araştırmacıların hizmetine sunulmuştur.