Okul yöneticilerinin kamu liderliği davranışları ile öğretmen özerkliği arasındaki ilişkinin incelenmesi

Bu araştırmanın amacı, okul yöneticilerinin kamu liderliği davranışları ile öğretmen özerkliği arasındaki ilişkiyi ortaya koymaktır. Araştırma nicel yöntemli olup ilişkisel tarama modelinde tasarlanmıştır. Araştırmada korelasyonel araştırma modeli kullanılmıştır. Araştırmanın evreni 2020- 2021 eğitim ve öğretim yılında Siirt ilinde kamu okullarında görev yapan 4176 öğretmenden oluşmaktadır. Bu evrenden basit seçkisiz yöntem ile seçilen 361 öğretmen araştırmanın örneklemini oluşturmaktadır. Araştırma verileri Tummers ve Knies (2015) tarafından geliştirilen ve Tösten, Çelik Şahin ve Han (2018) tarafından Türkçe'ye uyarlanan Kamu Liderliği Ölçeği ile Çolak (2016) tarafından geliştirilen Öğretmen Özerklik Ölçeği kullanılarak elde edilmiştir. Verilerin analizinde; frekans, ortalama, standart sapma, Anova testi, Kruskal-Wallis H testi, Mann Whitney U testi ve Spearman Korelasyon testi kullanılmıştır. Okul yöneticilerinin kamu liderliği davranışlarının katılıyorum düzeyinde olduğu saptanmıştır. Ayrıca araştırmada, öğretmenlerin özerklik algılarının yüksek olduğu ve en düşük ortalamanın mesleki gelişim özerkliği alt boyutunda olduğu tespit edilmiştir. Araştırmada, öğretmenlerin özerklik düzeylerinin çalışılan okul kademesine göre farklılık gösterdiği; ancak yaş, kıdem ve cinsiyet değişkenleri arasında anlamlı bir fark oluşturmadığı tespit edilmiştir. İlkokul ile lise kademelerinde, öğretmenlerin özerklik algılarının alt boyutlarından olan öğretme süreci özerkliği ve mesleki iletişim özerkliğinde arasında anlamlı bir farklılık gösterdiği saptanmıştır. Buna göre ilkokulda çalışan öğretmenlerin lisede çalışan öğretmenlere nazaran öğretmen özerkliği algılarının daha yüksek düzeyde olduğu belirlenmiştir. Sonuç olarak araştırmada; Okul yöneticilerinin kamu liderliği davranışları ile öğretmen özerkliği arasında pozitif yönde orta düzeyde anlamlı bir ilişki olduğu gibi, benzer şekilde okul yöneticilerinin kamu liderliği davranışlarının tüm alt boyutları ile öğretmen özerkliğinin tüm alt boyutları arasında pozitif yönde bir ilişki bulunmuştur.