Ön koşullandırma ile eğitilmiş insan Warton jeli kökenli mezenkimal kök hücrelerin immunoterapötik yeteneklerinin araştırılması

Başlık: Ön Kоşullandırma ile Eğitilmiş İnsan Whartоn Jeli Kökenli Mezenkimal Kök Hücrelerin İmmunоterapötik Yeteneklerinin Araştırılması Amaç: Bu tez çalışmasının amacı, immünmodülatif özellikleri bakımından diğer mezenkimal kök hücre (MKH) kaynaklarına göre belirgin avantajlara sahip olan insan göbek kordonu bağ dokusundan elde edilen Wharton jeli MKH'lerinin (iWJ-MKH), önemli bir pro-inflamatuar sitokin olan interferon gama (IFN-γ) ile önkoşullandırılarak immünosupresif etkinliğinin artırılmasını sağlamak ve bu etkinin in vitro bağışıklık sistemi modeli olarak kullanılan insan T hücreleri üzerinde detaylı biçimde değerlendirilmesidir. Yöntem: Periferik kandan izole edilen ve in vitro bağışıklık sistemi modeli olarak kullanılmak üzere PHA ile aktive edilen T hücreleri, IFN-γ ile önkoşullandırılmış iWJ-MKH'ler ile kokültür edildi. Önkoşullandırma sonrası iWJ-MKH'lerde IDO ve PGE2 düzeyleri ELISA yöntemiyle kantitatif olarak analiz edildi. IFN-γ'nın iWJ-MKH'lerin T lenfositler üzerindeki immünosupresif etkisine katkısını değerlendirmek amacıyla kokültür sonrası; hücre canlılığı ve proliferasyonu (CCK-8), apoptoz oranı (Annexin V/PI boyama), hücre döngüsü dağılımı (flow sitometri ile hücre döngüsü analizi), anti ve pro-inflamatuar sitokin düzeyleri (TGF-β1, IFN-γ), regülatör T hücre (Treg; CD4⁺CD25⁺Foxp3⁺) oranı, T-bet düzeyi ve T hücrelerine özgü yüzey belirteçleri/gen ekspresyonları (CD3, CD4, CD25, CD45, CD4⁺CD8 ve CD69) analiz edildi. Bulgular: IFN-γ ile önkoşullandırılan iWJ-MKH'lerde IDO ve PGE2 düzeylerinde anlamlı bir artış tespit edildi. Kokültür uygulaması sonrasında ise T hücrelerinde proliferasyonun azaldığı, apoptoz oranının arttığı ve Treg hücre oranında belirgin bir yükseliş olduğu gözlemlendi. Sonuç: Elde edilen bulgular, IFN-γ ile önkoşullandırılan iWJ-MKH'lerinin immünomodülatör kapasitesinin arttığını ve T lenfosit yanıtlarını baskılama yeteneklerinin güçlendiğini göstermiştir. Ayrıca, bu immünosupresif etkinin uygulanan doz ve maruziyet süresine bağlı olarak artış gösterdiği belirlenmiştir. Anahtar Kelimeler: İnsan göbek kordonu kök hücreler, interferon gama, ön koşullandırma, hücresel tedavi, immünosüpresif tedavi.