Organize sanayi bölgesi ve çevre sorunlarının ekonomik yönden incelenmesi

ÖZET Günümüzde pek çok ülke, teknolojideki hızlı ilerlemeye paralel olarak yoğun bir sanayileşme dönemine yaşamaktayken gelişme çabası içinde olan bazı ülkeler de kendilerini ister istemez bu sanayileşme yarışını içinde bulmaktadırlar. Çünkü günümüzde ekonomik refahın, sosyal huzurun ve siyasal istikrarın büyük ölçüde sanayileşme ile mümkün olacağı düşünülmekte; ekonomik ve sosyal kalkınmanın, güçlü, kararlı, dengeli ve planlı sanayileşme politikasının uygulamasına bağlı olduğu kabul edilmektedir. İşte bu aşamada Organize Sanayi Bölgelerinin önemi çok büyüktür. Sanayileşme hareketinin, belirli bir çerçevede, plan ve programlara bağlı olarak yürütülmesi için Organize Sanayi Bölgeleri uygulaması, düzenli şehirleşmeyi sağlamada ve üretim faaliyetlerini aynı alanda toplamanın yanı sıra çevre sorunlarına çözüm getirme açısından çok önemlidir. Ekonomik gelişme devam ettiği ve hızlandığı oranda çevre sorunları da artmakta ve gelişmektedir. Ama sanayileşmenin meydana getirdiği çevre sorunları, çok daha önemli olmakta ve çevre bozulmasının asıl sanayileşmenin bir sonucu olduğunu görmekteyiz. Çevre sorunları zaman içinde biriken ve etkileri de uzun süreli olan sorunlardır. Daha ileride çözüm getirilmesi düşüncesi maliyetleri de arttırmaktadır. Ayrıca kirlenmenin yükünü kimlerin hangi oranlarda bölüşeceği önemli bir sorundur. Günümüzde böyle bir yükü hiç bir kuruluş yüklenmek istemeyecek ve başkalarına yüklemeye çalışacaktır. Bundan dolayı da çevre sorunları ekonomiyle çok yakından ilişkilidir. Ayrıca çevre sorunlarının çözümünde alınacak önlemler ise maliyetleri ilgilen dirdiği için ve firmalar karlarını en yüksek, ya da maliyetlerine en düşük kılabilmek için gereken önlemler ekonomik yönden alınmamaktadır. Bu nedenlerle, firmaların yaptıkları üretim ve bunun topluma sağladığı refah yanında neden oldukları kirliliğe kontrolde uygulayacakları teknikleri belirlemede bazı alternatif politika araçları mevcuttur. Bunlar kirliliği kontrol vergisi, çeşitli çevre standartları koyma, tabiata dökülen kirliliği ve hatta üretim miktarını sınırlama, kredi ve sübvansiyonlardır. Bunlardan vergilemenin ve dikkatli kullanılmak koşulu ile kredilendirmenin daha uygun politika araçları olduğu görülmüştür. Ülkemizin sanayi yapısına uygun, gelişmeyi engellemeyecek çevrenin, titizlikle korunmasını sağlayacak tedbirlerin ülkemizde de uygulanması, halen mümkün olacağı gibi yeni kurulacak sanayi tesislerinin yaratabileceği çevre sorunları da orta dan kaldırmaktır. İşte Organize Sanayi Bölgeleri, sanayinin gelişmesini teşvik edici yönü yanında, çevre kirliliğinin denetiminde de imkanlar sağlamaktadır. Eskişehir Organize Sanayi Bölgesi de, kalkınma ve sanayileşme amaçlarına ulaşmanın yanında, çevre sorunlarının çözümü açısından da istenilen hedefe ulaşmaktadır.