Ortaokul 7. sınıf öğrencilerinin rasyonel sayılarla işlemler konusundaki kavram yanılgılarının belirlenmesi ve kavram karikatürleri ile giderilmesi

Araştırmanın amacı rasyonel sayılarla işlemler konusunda 7.sınıf öğrencilerinde görülen kavram yanılgılarının kavramsal ve betimsel olarak belirlenip hazırlanmış karikatürler aracılığıyla ortadan kaldırılmasını sağlamaktır. Bu araştırma Van'ın Edremit ilçesinde bir devlet okulunda 2021-2022 yılı eğitim öğretim yılında gerçekleştirilmiştir. Bu kapsamda araştırmanın katılımcıları seçili okulda eğitim ve öğretim alan 7.sınıf öğrencileridir (N=51). Karma yöntemin kullanıldığı bu çalışmada nicel kısım tek grupla ön-son teste dayanmakta ve nicel veriler, hazırbulunuşluk ile rasyonel sayılarla işlemde kavram yanılgısı belirleme ön-son testinden elde edilenlerdir. Nitel veriler ise öğrencilerle gerçekleştirilen yarı yapılandırılmış görüşmeler, yansıtıcı günlükler ve görüşmelerden oluşmaktadır. Nicel veriler, eşlenik-çift örneklem t-testi, nitel verilerin analizinde tümevarımsal içerik analizi yöntemi uygulanmıştır. Araştırmanın veri toplama araçları araştırmacı tarafından geliştirilen "Hazırbulunuşluk Testi" , "Rasyonel Sayılarla İşlemlerde Kavram Yanılgısı Belirleme Testi" , "Kavram Karikatürleri", "Yansıtıcı Günlükler", "Yarı Yapılandırılmış Mülakat Formları" ve bireysel görüşmelerdir. Araştırmanın verileri yaklaşık 3 ayda toplanmıştır. Yapılan veri analizlerinin sonucunda rasyonel sayılarla işlemlerde, modellemesi verilen işlemin ifadesinde ve rasyonel sayılarla işlem yapmayı gerektiren problemlerde seçili örneklem grubunun konuyla ilişkili olarak çeşitli yanılgılara sahip oldukları belirlenmiştir. Öğrencilerde yaşanan kavram yanılgılarının kavram karikatürleriyle kısmen giderildiği ve bazı yanılgılarında öğrencilerde görülme oranında azalma olduğu tespit edilmiştir. Kavram karikatürleri "Aynı kesir içerisinde pay ve paydayı toplayarak sonucu doğal sayı olarak görme", "Toplama işlemine göre tersinde çarpma işlemine göre tersini alma" ve "Bölme işleminde paydaları eşitledikten sonra payları bölüp paya, paydayı ise aynen paydaya yazma" kavram yanılgılarının tamamen giderilmesinde etkili olmuştur. Ayrıca kavram karikatürlerinin sınıf içerisindeki uygulaması esnasında öğrencilerin derse karşı güdülendiği ve matematik dersine yönelik ilgilerinin arttığı tespit edilmiştir.