Ortaokul öğrencilerinin finansal okuryazarlık düzeylerinin incelenmesi

Finansal okuryazarlık, bireylerin bütçelerini yönetirken bilinçli değerlendirmelerde bulunabilme ve etkili finansal kararlar alabilme becerisi olarak tanımlanmaktadır. Bütçe oluşturmak, tasarruf yapmak, tasarruflarını doğru yönetmek, finansal risklere karşı hazır bulunmak ve emeklilik planlaması yapmak gibi finansal yeterliliklere bireyler yaşamları boyunca ihtiyaç duymaktadır. Dolayısıyla tüm dünyada finansal okuryazarlığı geliştirmeye yönelik çalışmalar yapılmaktadır. Finansal okuryazarlığı geliştirme sürecindeki en önemli faktör, hedefleri iyi belirlenmiş bir finansal eğitim programını toplumun tüm kesimlerine sunabilmektir. Eğitim süreci boyunca edindikleri finansal bilgi, beceri ve tutumları davranışlarına yansıtabilen bireyler finansal okuryazar olarak kabul edilmektedir. Bu çalışmada yedinci ve sekizinci sınıfta öğrenim görmekte olan ortaokul öğrencilerinin finansal okuryazarlık düzeyleri, PISA araştırmalarındaki finansal bağlamdaki problemler incelenerek oluşturduğumuz sorularla ölçülmüştür. Ardından katılımcıların finansal okuryazarlık puanları; cinsiyet, ebeveynlerinin eğitim düzeyi, Türkçe ve matematik derslerindeki başarı puanları değişkenleri açısından incelenmiştir. Yapılan finansal okuryazarlık başarı testinde katılımcılar 100 puan üzerinden 43,625 puanlık bir performans göstermişlerdir. Katılımcıların finansal okuryazarlık düzeylerinin cinsiyete göre anlamlı bir biçimde farklılaşma göstermediği görülürken; annelerinin ve babalarının eğitim düzeyleri, Türkçe ve matematik dersi başarılarına göre anlamlı bir biçimde farklılaştığı görülmüştür. Yapılan analizler sonucunda ebeveynlerin eğitim düzeyleri arttıkça bireylerin finansal okuryazarlık puanlarının genel olarak arttığı görülmektedir. Matematik ve Türkçe ders başarılarının artmasıyla birlikte de finansal okuryazarlık puanlarının artma eğilimde olduğu görülmektedir.