Osteoartritte kondrosit dejenerasyonuna neden olan ölüm yolaklarında taurinin etkisi
2025
0 views
0 downloads
Advisor: Prof. Dr. Hasibe Verdi
Abstract (TR)
Osteoartrit (OA), dünya genelinde 250 milyondan fazla insanı etkileyen ve özellikle yaşlı nüfusta sık görülen kronik, ilerleyici bir eklem hastalığıdır. OA, önemli ölçüde morbidite ve yaşam kalitesinde düşüşe yol açması nedeniyle, gelişmiş ülkelerde gayri safi milli hasılanın %2'sini aşan sağlık harcamalarına neden olmaktadır. Bu nedenle, OA tedavisine yönelik yeni ve etkili yaklaşımlar üzerine çalışmalar büyük ilgi görmektedir. Güncel araştırmalar, OA patogenezinde eklem kıkırdağının dejenerasyonu ve kronik inflamasyonun ana faktörler olduğunu göstermektedir. Eklem kıkırdağı, hücre dışı matriks (ECM) ve kondrositlerden (kıkırdak hücreleri) oluşur. Eklem kıkırdağındaki tek hücre tipi olan kondrositler, sağlıklı kıkırdak yapısının ve eklem hareketliliğinin korunmasından sorumlu oldukları için OA tedavisinde hedef hücreler olarak kabul edilir. Hücre ölümü, morfolojik temelde üç ana tipe ayrılır: apoptoz, otofajik hücre ölümü ve nekroz/nekroptoz. Bu üç hücre ölümü yolu arasındaki etkileşimin net olarak anlaşılması, OA tedavisinde önemli bir adım olabilir. Taurin, özellikle uyarılabilir dokulardaki hücrelerde yüksek konsantrasyonlarda bulunan yarı esansiyel bir β-amino asittir. Memelilerde birçok fizyolojik işlevi olan taurin, araştırmacılar için en dikkat çekici özelliği hücre koruyucu (sitoprotektif) etkileridir. Bununla birlikte, taurinin OA üzerindeki etkileri konusunda sınırlı sayıda çalışma bulunmaktadır. Bu çalışmanın amacı, taurinin OA patogenezi üzerindeki etkisini ve bunun otofaji/ apoptoz/nekroptoz ile ilişkisini göstermektir. Kelgren-Lawrence Sınıflandırmasına göre evre 3 OA tanısı alan ve total diz replasman cerrahisi yapılan hastalardan cerrahi sırasında alınan sağlıklı ve osteoartritik kondrositler kültüre edilmiş; daha sonra taurin, apoptoz inhibitörü Z-vAD, nekropitoz inhibitörü necrostatin-1 (Nec-1) kullanılarak oluşturulan deney gruplarında uygun doz ve süreler belirlenmiştir. Otofaji belirteci Beclin1 ve p62 (SQSTM1, Sequestosome-1), nekroptoz belirteci Receptor-interacting serine/threonine-protein kinase 3 (RIP3), apoptoz belirteci Bcl-2-associated X protein (Bax) ve B-cell leukemia/lymphoma 2 protein (Bcl-2) ve kondrosit yapısal geni aggrecanın ifadelenmelerini saptamak amacı ile ters transkripsiyonlu kantitatif gerçek zamanlı polimeraz zincir reaksiyonu (RT-qPCR); kondrosit belirteci kolajen 2, otofaji belirteçleri light chain 3 I/II (LC3I/II), p62 ve Bcl-2 interacting protein 1 (Beclin 1) ile apoptoz belirteçleri olan Kaspaz 3 ve Poly [ADP-ribose] polymerase 1 (Parp1) ifadelenmesi Western Blot yöntemi ile analiz edilmiştir. Taurin Nec-1 ile kombinasyon halinde uygulandığında hücre canlılığını arttırıcı etkiler göstermiştir. RT-qPCR analizleri, bu grubun daha yüksek aggrekan düzeylerine sahip olduğunu göstermektedir. Kollajen 2 ölçümleri incelendiğinde, yine bu grupta en yüksek seviyede olduğu görülmektedir. Bu durum, nekroptoz inhibisyonunun kıkırdak metabolizması üzerindeki potansiyel koruyucu etkilerini ortaya koymaktadır. Bu bulgular, taurin ve Nec-1 kombinasyonunun OA tedavisinde umut verici bir yaklaşım olabileceğini düşündürmektedir.
Author
Dr. Bahtiyar Haberal
Institution
How to Cite
Bahtiyar Haberal (Doktora Tezi). Osteoartritte kondrosit dejenerasyonuna neden olan ölüm yolaklarında taurinin etkisi, 2025, Baskent University.
Keywords
License
Tüm Hakları Saklıdır
This work is shared under the specified license terms.
More theses from Baskent University
- Mide kanserlerinde PD-L1/PD-l2 expresyonu ve mikrosatellite instabilitesinin tümör değişkenleri ve prognoz ile ilişkisi(2021)
- Reinke ödemi immunopatogenezinde epitel kaynaklı sitokinlerin rolü(2022)
- Sinyal karıştırıcıların hedef tespit radarlarına etkisi(2022)
- X bant uygulamaları için GaN tabanlı düşük gürültülü yükselteç tasarımı(2022)
- Java teknolojileri ile bir milletvekili danışmanlık ve ziyaretçi takip sistemi geliştirilmesi(2008)
- Küresel krizin Türk dış ticaretine etkilerinin analizi(2016)
