Otozomal resesif polikistik böbrek hastalarında PKHD1 geninin 14, 15, 16, 32, 33, 34, 53, 54, 58 ve 60 nolu ekzonlarındaki mutasyonların DNA dizi analizi ile saptanması

Otozomal resesif polikistik böbrek hastalığı-ORPBH(Autosomal Resesif Polycystic Kidney Disease-ARPKD-MIM263200) böbrek ve karaciğer tutulumu gösteren bir tek gen hastalığıdır. Bu hastalık ile ilişkili gen olan PKHD1 (Polycystic Kidney and Hepatic Disease 1) kromozom 6p21.1-p12'de yerleşim gösterir. ORPBH, belirtilerin ortaya çıktığı yaşa bağlı olarak perinatal, neonatal, infantil ve juvenil olarak dört gruba ayrılır. Bu dört grupta böbrek ve karaciğerde farklı oranlarda tutulum gözlenirken, neonatal tip hastaların yaklaşık %30-50'si doğumdan kısa bir süre sonra solunum yetmezliğinden ölmektedir. Hastalığın başlıca bulguları, genellikle bilateral yerleşim gösteren böbrek kistleri, böbrek toplama kanallarında ve karaciğerde genişleme, solunum yetmezliği, hipertansiyon ve idrar yolları enfeksiyolarıdır. Yapılan çalışmalar, ORPBH'nin genel olarak 1:20.000 ile 1:40.000 arasında görüldüğünü, taşıyıcılık sıklığının ise 1: 70 olduğunu göstermektedir.Yürütülen çalışmada 33 akraba olmayan hastadan ve hayatta olmayan iki hastanın anne ve babasından periferik kan alınarak DNA'ları izole edildi. Bu DNA' lar ile PKHD1 geninin 14, 15, 16, 32, 33, 34, 53, 54, 58 ve 60 nolu ekzonları PCR (Polymerase Chain Reaction) ile çoğaltıldı. Her bir ekzona ait PCR ürününde DNA dizi analizi yapıldı, veriler değerlendirilerek gereken durumda çift yön PCR ve tekrar gerçekleştirildi. Dizi verileri değerlendirilerek mutasyon ve SNP'ler saptandı.PKHD1 genindeki 67 ekzonun 10'unda PCR-dizi analizi sonucu, farklı kurumlardan gönderilen 33 hasta ve 2'şer anne babadan 3'ünde tek, 10'ununda iki ve 1'de üç mutasyon saptandı. Araştırma literatürde tanımlı 10 mutasyona ilaveten 9 tanımlı olmayan yayımlanmamış yeni mutasyon bulunmuştur.