Özel gereksinimli bireylere ses temelli cümle yaklaşımıyla okuma-yazma öğretiminde sabit bekleme süreli öğretimin etkililiği

...Bu araştırmada özel gereksinimli bireylere ses temelli cümle yaklaşımıyla okuma-yazma öğretiminde sabit bekleme süreli öğretimin etkililiğinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu temel amacın yanında okuma-yazma becerilerin ediniminden sonra bu becerilerin kalıcılığına, araç-gereçler arası ve kişilerarası genellenebilirliliğine de bakılmıştır. Ayrıca sosyal geçerlik verisi toplamak amacıyla özel gereksinimli bireylerin ailelerinin ve öğretmenlerinin görüşlerine başvurulmuştur. Tek denekli araştırma modellerinden yoklama evreli davranışlar arası çoklu yoklama modelinin kullanıldığı bu araştırmaya, tam zamanlı kaynaştırma öğrencisi olarak ikinci sınıfa devam eden ve okuma-yazma öğrenmemiş, yaşları ortalama yedi olan ikisi kız, biri erkek olmak üzere üç özel gereksinimli birey katılımcı olarak katılmıştır. Araştırmada üç davranış ve her davranışta altışar alt davranış olmak üzere on sekiz alt davranışın öğretimi hedeflenmiştir. Çalışılan her davranışta yer alan alt davranışlar, davranışın uygulamalı davranış analizine dayalı olarak analiz edilmesiyle belirlenmiş ve her alt davranış için ölçüt karşılanma esasına göre eğitim yapılmıştır. Her alt davranış bir sonraki davranışın önkoşulu niteliğinde olduğu için ölçüt %100 olarak belirlenmiştir. Sabit bekleme süreli öğretim oturumlarında ilk denemeler sıfır saniye bekleme süreli denemeler şeklinde gerçekleştirilmiştir. Araştırma sonucunda iki katılımcının her üç davranışta yer alan tüm alt davranışlarda yer alan okuma-yazma becerilerini edindikleri, edindikleri becerilerin kalıcı olduğu, bu becerileri kişilerarası ve araç-gereçler arası genelledikleri; bir katılımcının birinci davranışta yer alan ilk üç alt davranışı edindiği bulgularına ulaşılmıştır. Araştırmanın sosyal geçerlik bulgularına bakıldığında katılımcıların ailelerinin ve sınıf öğretmenlerinin araştırma ile ilgili olumlu görüş belirttikleri görülmüştür.