Özel okullarda üst düzey yöneticilerin liderlik tarzları ve okul etkililiği üzerine bir çalışma: İstanbul örneği

Bu arastırmanın amacı, özel okullarda üst düzey yöneticilerin (genel müdür ve müdür)liderlik tarzları ve okul etkililiği hakkında bilgi toplanması ve uygulanan liderlik tarzlarının okuletkililiğine katkısının niteliksel olarak incelenmesidir.Arastırmanın kaynak verileri, yüz yüze görüsme yöntemiyle ve yarı yapılandırılmıs birgörüsme formu kullanılarak elde edilmistir. Görüsme formunun gelistirilmesinde uzmangörüsleri alınmıs, pilot uygulamalar yapılmıs, tekrar alınan profesyonel görüslerle, forma sonhali verilmistir. Arastırma kapsamında on üç genel müdür, yirmi bes ilk ve orta öğretim okulmüdürü olmak üzere otuz sekiz yönetici ile görüsme yapılmıstır. Görüsmelerden elde edilenveriler, görüsmeler defalarca okunarak ortaya çıkarılan kavramlara göre ayrıstırılmıstır.Yöneticilerden elde edilen veriler defalarca incelendiğinde, verilerin bazı ana baslıklar altındabirlestikleri tespit edilmistir. Görüsmeler sonucunda elde edilen veriler, niteliksel arastırmayöntemleri doğrultusunda olusturulan yedi ana baslık altında incelenmis ve içerik analiziyapılmıstır.Arastırma sonucunda; yöneticilerin çoğunluğunun demokratik liderliği, kuram olarak da,öğretim liderliği kuramını benimsedikleri, bazı yöneticilerin ise, durumsallık ve dönüsümcüliderlik kuramını benimsedikleri belirlenmistir. ?ki yöneticinin ise, otoriter liderliğibenimsedikleri tespit edilmistir. Görüsülen yöneticilerin uyguladıkları liderlik tarzlarının okuletkililiği üzerine etkisini tespit etmeye yönelik hazırlanmıs olan diğer sorulardan; yöneticiözellikleri, iletisim, vizyon, destek unsurlar, öğretmen kadrosunun yetkinliği, performansdeğerlendirme sisteminin kullanılması ve misyon boyutlarına verilen cevaplar doğrultusunda,yöneticilerin, kullandıkları liderlik tarzına göre okulun etkililiğine doğrudan etki yapabildikleritespit edilmistir. Demokratik liderliği benimseyen yöneticilerin okulun gelismesine veilerlemesine yönelik yenilik arayısları ve olumlu iletisimleri sayesinde kurumlarını gelistirmeyeyönelik çalısmalar içerisinde oldukları, otoriter liderliği benimseyen yöneticilerin ise, durumukoruma ve otoritelerini kaybetmemeye yönelik endiseler içerisinde oldukları ortaya çıkmıstır.Yöneticilerin özelliklerinin belirlenmesiyle ortaya çıkan gelisim ihtiyaçlarınınkarsılanması, mesleksel gelisimi ve etkililiği de artıracaktır. Bu arastırmada ortaya konanbulguların farklı yöntemlerle daha ayrıntılı incelenmesi ile baska arastırmalar yapılması yararlıolacaktır.