Özel sağlık sektöründe sermaye yapısı: Özel sağlık sektöründe sermaye yapısı ve finansal performans ilişkisi

Sermaye yapısı firmaların varlıkları ve nakit akışları üzerindeki hakları temsil eder ve firma yapısının belirlenmesini sağlar. Geniş anlamda sermaye yapısı, firmanın tüm sermaye maliyetinin başlı başına etkileyici bir etkeni olup, yatırımcıların uzun vadeli borçları ve öz sermayelerinin beklenen getiri oranlarını temsil eder. Finans yöneticisinin amacı firmanın değerini ortakları açısından maksimum kılmak olduğu için firmanın ihtiyaçlarını en iyi şekilde karşılayacak sermaye yapısını oluşturmaktır yani optimum sermaye yapısına ulaşmaktır. Optimal sermaye bileşimine ulaşabilmek için, işletmeler çeşitli analizler yaparak sermaye kombinasyonları oluştururlar. Sermaye yapısı kararları ülkemizde ve tüm dünyada işletmeler için yaşamsal kararları ifade eder. Sermaye yapısı kararlarıyla ilgili sorunlar; firmaların finansal kaynaklarının türleri, oranlarının ne olacağı, ağırlıklarının zaman içindeki değişimleriyle ilgilidir. İşletmelerin oluşturduğu optimal sermaye bileşimleri; firma gelirlerinin artışını, rekabetçi ortamlara karşı koyabilmeyi, işletme performansı ve karlılığının yükselişini sağlayacaktır. Dolayısıyla işletmenin sermaye yapısı analizi işletmenin finansal başarısı için şarttır. Bu çalışmada; Türkiye?de özel sağlık sektöründe faaliyet gösteren özel hastanelerin, ilaç firmalarının ve medikal firmaların sermaye yapılarını ve finansal göstergelerini belirlemek, özel sağlık sektöründe sermaye yapısı ve ile finansal performans arasındaki ilişkiyi tespit etmek ve sermaye yapısı durumuna göre şirketleri profillendirmek amaçlanmıştır. 2002-2011 yılları arasında T.C. Merkez Bankası?nda verisi bulunan tüm özel hastaneler, medikal firmalar ve ilaç firmaları bu çalışmanın evrenini oluşturmaktadır. Çalışmada, örneklem çekilmeden analize elverişli verilerin tamamı kullanılmıştır. Özelsağlık kurumlarının sermaye yapılarını belirlemek için oran analizi; sermaye yapısı ve finansal performans arasındaki ilişkinin tespit edilmesi için kikare bağımsızlık testi ve son olarak sermaye yapısına göre şirketlerin profillendirilmesi için veri madenciliği yöntemlerinden CHAID Karar Ağacı yöntemi kullanılmıştır. Elde edilen bulgulara göre çalışma kapsamında yer alan 526 firmanın 297?sinin (% 56,4) sermaye yapısı risksiz: 229?u (% 43,5) riskli sermaye yapısına sahiptir. Yine bu 526 firmanın 140 tanesi (% 26,6) kötü finansal performans sergilerken, 386 tanesi (%73.4) iyi finansal performans sergilemiştir. Özel sektördeki firmaların tümü dikkate alınarak yapılan analizlerde finansal performans ile sermaye yapısı arasında istatistiksel açıdan önemli bir ilişki bulunmuştur. Firmalar ayrı ayrı değerlendirildiğinde bu ilişkinin özel hastaneler ve medikal firmalar için geçerli olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca, CHAID Karar Ağacı ile özel sağlık sektöründe yer alan firmaların finansal profilleri; sermaye yapısının riskli olma ve olmama durumuna göre 10 farklı profilde ortaya koyulmuştur. Bu çalışmada sermaye yapısı riskli olan ve sermaye yapısı riskli olmayan firmaların profilleri belirlenmiştir. Sermaye yapısı; risk, karlılık ve sermaye maliyeti ilişkilerine göre belirlenir ve her işletme sermaye yapısını oluştururken bu üç unsuru göz önünde bulundurur. Araştırma sonuçlarına göre riskli firmaların risk düzeylerini düşürmek istemeleri durumunda risksiz firmaların profillerini ve finansal göstergelerini dikkate alarak benchmarking yapmalarını önerebiliriz.