Pamuk tohumundan (Gossypium hirsutum L.) lipaz enziminin saflaştırılması ve karakterizasyonu

Lipazlar, gliserol ile yağ asitlerinden oluşan esterlerin hidrolizini sağlayan ya da lipitlerin ester bağlarının oluşumunu katalizleyen enzimler olarak bilinirler. Lipazların, biyolojik proselerdeki kullanım alanları, yeri ve önemi günden güne artmaktadır. Bu çalışmada pamuk tohumundan lipaz enziminin saflaştırılması ve karakterizasyonu amaçlanmıştır. Bu çalışma ile sanayide kullanılan lipaz enzimlerine alternatif lipaz eldesi hedeflenmiştir ve ilk defa pamuk tohumundan lipaz enzimi elde edilmiştir. Pamuk tohumundan ilk defa lipaz enzimi saflaşrmak için; pamuk tohumlarının proteinlerinin yağsızlaştırılmasından sonra amonyum sülfat çöktürmesi, diyaliz, jel filtrasyon kromatografisi gibi metodlar kullanılarak pamuk tohumu lipazı saflaştırılmıştır. Her saflaştırma basamağında Bradford metoduna göre protein tayini ve titrimerik metod kullanılarak lipaz aktivitesi tayini yapılmış ve spesifik aktivite hesaplanmıştır. İşlemler sonucunda pamuk tohumu lipazının 35,2 kat saflaştırıldığı bulunmuştur. Pamuk tohumu lipazının SDS-PAGE ile karakterizasyonu ve molekül ağırlığı tayini yapılmıştır. Enzimin molekül ağırlığı 21kDa olarak hesaplanmıştır. Saflaştırılan enzim en yüksek aktiviteyi pH 10,4 ve 50°C sıcaklıkta göstermektedir. Ayrıca stabil pH 10,0 ve stabil sıcaklık 60°C olarak belirlenmiştir. Pamuk tohumundan elde edilen lipazın depo kararlılığını belirlemek için, iki hafta süreyle aktivite ölçümleri yapılmıştır. Enzim aktivitesinin iki haftanın sonunda 4°C'de korunduğu gözlenmiştir. Substrat olarak triolein kullanılan pamuk tohumu lipazının Km ve Vmax değerleri hesaplanmıştır. Km = 17,5178 mM ve Vmax= 9,5192 U/dk. mg enzim olarak hesaplanmıştır. Anahtar Kelimeler: Karakterizasyon, lipaz, pamuk tohumu, saflaştırma.