Panik bozukluk hastalarında semptom şiddeti, glutamat düzeyi ve NMDA reseptörü üzerine etkili hedef mikrorna ekspresyonu arasındaki ilişki

AMAÇ: Merkezi sinir sisteminin eksitatör nörotransmiteri olan glutamatın nörogelişimde, öğrenme ve bellek işlevleri üzerinde etkisinin olduğu bilinmekle beraber panik belirtilerinin oluşmasında GABAerjik sistemle karşılıklı bir etkileşim içerisinde oldukları düşünülmektedir. Ancak panik bozukluğunda, kan glutamat düzeyleri ile hastalık ve klinik şiddeti arasındaki bulgular belirsizdir. MiRNA'lar ile ilgili son yıllarda psikiyatri alanındaki çalışmalar hız kazansa da panik bozuklukta çalışmalar kısıtlıdır. Araştırmamızda panik bozukluğunda kan glutamat seviyeleri ve glutamat reseptörünü etkilediği bilinen mir138-2-3p'nin değişen ekspresyonunu belirlemek amaçlanmıştır. YÖNTEM VE ARAÇLAR: Araştırmada 46 panik bozukluğu hastası ve 46 sağlıklı kontrole sosyodemografik ve klinik bilgi formu, PBŞÖ (Panik Bozukluk Şiddet Ölçeği), ADİ-3 (Anksiyete Duyarlılık İndeksi-3) ve BDAÖ (Beden Duyumlarını Abartma Ölçeği) uygulanmıştır. Her iki gruptan genetik ve biyokimyasal değerlendirme için 2 tüp periferik venöz kan alınmıştır. RT-PCR yöntemi ile miRNA ekspresyon analizi, ELISA yöntemi ile glutamat düzeyi ölçümü yapılmıştır. BULGULAR: Panik bozukluk hastalarında, sağlıklı gönüllülere göre daha düşük glutamat seviyeleri saptanmış ve iki grup arasında istatistiksel açıdan anlamlı farklılık bulunmuştur. Glutamat düzeyleri ile PBŞÖ puanları arasındaki ilişki değerlendirildiğinde aralarında istatistiksel olarak negatif yönde anlamlı bir korelasyon saptanmıştır. Aynı şekilde BDAÖ ve ADİ-3 puanları ile glutamat düzeyleri arasında da negatif yönde anlamlı korelasyon saptanmıştır. Çalışmamızda, panik bozukluk hastaları ile sağlıklı kontroller arasında miRNA-138-2-3p ekspresyon oranları açısından istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmuştur. Her iki grupta da miRNA ekspresyon oranları 1'in altında saptanmış olup iki grup için de miRNA ekspresyonu aşağı regüledir. SONUÇLAR: Araştırmamızın sonuçları miRNA-138-2-3p ve periferik glutamat seviyelerindeki değişikliklerin, panik bozukluğun etiyolojisine katkıda bulunabilecek ve bozukluğun klinik şiddetini etkileyebilecek faktörlerden olabileceğini düşündürmektedir.