Penisilin ile oluşturulan epileptiform aktivite modelinde oleuropein'in olası etkisi ve nitrerjik sistem ile ilişkisinin araştırılması

Epilepsi oldukça yaygın görülen, provoke edilmemiş ve spontan olarak tekrarlayan nöbetlerle karakterize nörolojik bir hastalıktır. Epileptik nöbet oluşum mekanizmasının altında nörotransmitterlerin de rolü olduğu düşünülmektedir. Beyinde nörotransmitter ve hedef hücrelerde ikincil mesajcı molekül olarak fonksiyon gösteren nitrik oksitin epileptik aktivite üzerine etkisini inceleyen birçok çalışma mevcuttur. Deneysel epilepsi modelleri epileptogenez ve nöbet oluşum mekanizmasının anlaşılmasına yardımcı olmaktadır. Çalışmamızda 88 adet yetişkin erkek Wistar rat 11 gruba ayrıldı. Ratlara üretan anestezisi altında intrakortikal yoldan 500 ünite penisilin uygulanarak epileptik aktivite oluşturulduktan 30 dakika sonra oleuropein intraperitoneal yolla 3 farklı dozda (20, 40, 80 mg/kg) uygulanarak etkin doz belirlenmiştir. İkinci aşamada nitrerjik sistem agonist (L-Arjinin) ve antagonist (7-NI, L-NAME) ajanları tek başlarına ve OLE etkin dozuyla birlikte intraperitoneal yoldan verilmiştir. 120 dakikalık interiktal spike aktivitesi kaydından sonra sıçanlar dekapite edilerek serebral doku örnekleri alındı. İstatistiksel analiz için değişkenlerin ortalamalarının, üç ve daha grup ile karşılaştırılmasında Kruskal Wallis testi kullanılmıştır. Değişkenlerin ortalamalarının, iki grup ile karşılaştırılmasında Mann Whitney U kullanılmıştır. Pen G grubu ile kıyaslandığında 80 mg/kg oleuropein verilen grubun spike frekansındaki yüzde değişimlerin anlamlı olarak azaldığı saptanmış ve 80 mg/kg oleuropein etkin doz belirlenmiştir. Etkin doz verilen grup ile kombinasyon grupları karşılaştırıldığında oleuropeinin antikonvulzan etkisinin nitrerjik sistemle ilişkili olduğunu gösteren bir bulgu saptanmamıştır. Patolojik analizlerde deney grupları arasında inflamasyon ve konjesyon açısından anlamlı fark saptanmamıştır. Biyokimyasal analizlerde OLE etkin doz grubu (80 mg/kg) Pen G grubuyla karşılaştırıldığında MDA değerleri etkin doz OLE grubunda anlamlı olarak düşük (p=0.001), SOD, CAT ve GPx değerleri ise anlamlı olarak yüksekti (sırasıyla p=0.035, p=0.002, p=0.035). Bu çalışma sonucunda oleuropeinin penisilin ile oluşturulan epileptik aktivite modelinde antikonvulzan etki gösterdiği saptanmıştır. Oleuropeinin epilepsi tedavisinde kullanılması için daha kapsamlı çalışmalara ihtiyaç vardır. Anahtar Sözcükler: Epilepsi, Nitrik oksit, Oleuropein