Performans tabanlı tasarıma bütünleşik yaklaşım

Son yılardaki hızlı teknolojik gelişmeler hemen hemen bütün mesleki pratiklerin işleyişini ve algılanışını etkilemiştir. Bu değişimlerle birlikte, mimarlık pratiği ve mimarın rolü de radikal bir biçimde evrilmiştir. Hızlı teknolojik gelişmeler ve bilişim teknolojilerinin kullanımının yaygınlaşması ile dijital araçlar ve teknikler tasarımcının rolünü belirleyici birer faktör haline gelmiştir. Bilişim araçları, mimarın tasarım sürecinin ve tasarıma bakış açısının derin bir biçimde değişmesine sebep olmuştur. Vitruvius De architectura libri decem kitabında mimarlığın üç temel niteliğini firmitas(sağlamlık), utilitas(kullanışlılık), venustas(estetik) olarak tanımlamıştır (Rowland ve Howe, 1999). Daha sonraki mimarlık kuramcıları, mimarlığın analizi, değerlendirilmesi, anlamının tartışılması ve eleştirilmesi adına farklı yöntemler ortaya koysalar bile, Vitrivius'un tanımı günümüzde hala mimari ürünün eleştirilmesi ve incelenmesi adına geçerli bir temel sağlamaktadır. Buna rağmen, günümüz mimari tasarım pratiğinde, mimarların ve mühendislerin rolü keskin bir biçimde ayrılmıştır. Mimar, yapının biçim ve fonksiyon ("untilitas", "venustas") gibi özelliklerinden sorumlu hale gelirken, mühendis matematiksel "firmitas" sorumluluğunu üstlenmiştir. Günümüz mimarlık pratiğinde bilişim teknolojileri tasarımda önemli bir rol oynamalarına rağmen, performans verilerin tasarım süreci içerisinde düşünülmesi henüz yeterince yaygın bir anlayış değildir. Performans ve tasarımın ilişkisi, çoğunlukla bitmiş bir tasarım ürününün performansının bilişim araçları ile değerlendirilmesi şeklinde olmaktadır. Performansın geometrik olmayan yönlerini (ekonomik, çevresel, strüktürel vb.) henüz tasarıma dair kesin kararlar alınmamışken değerlendirmek, tasarım alternatiflerini ve sonuç ürünü etkileyip, tasarım sürecini değiştirebilir. Ayrıca, farklı disiplinlere ait bilgilerin entegre edildiği tasarım süreçleri, karmaşık problemlere getirilecek çözümleri daha tatminkâr hale getirebilmektedir. Bilişim araçlarının ayrışmış disiplinlere ait bilgileri bir araya getirmek amacıyla kullanılması, tasarım sürecindeki yaratıcılığı ve yenilikçiliği arttırarak süreci daha üretken bir hale getirebilir. Performansa dair değerlendirmelerin temel düzeyde bir hâkimiyetle tasarımcı tarafından tasarım süreci ile eş zamanlı ve küçük iterasyonlar ile yapılması, performansı biten bir ürünün değerlendirilmesi olmaktan ziyade tasarım kararlarını yönlendirici bir boyut olarak ele almayı sağlayarak bütünleşik süreçleri destekleyecektir. Tüm bu tartışmalar ve incelemeler ışığında ortaya bir sentez koyularak, var olan bilişim araçları kullanılarak bütünleşik bir tasarım önerisi yapılmıştır. Bu öneri anlatılanların sentez bir modeli olacak şekilde kurgulanmıştır. Ortaya koyulan sentez ile bilişim araçlarının ve farklı disiplinlere ait bilgilerin tasarım süreçlerine dahil edilmesi yaklaşımı, daha yaratıcı ve yenilikçi ürünlerin oluşturulmasına katkı sağlamakta ve süreçlerin üretkenliğini güçlendirmektedir. Öte yandan bütünleşik tasarım süreçleri, karmaşık karakteristik gösteren tasarım problemlerine getirilecek önerilerin üretilmesinde de avantajlı konuma geçmektedirler.