Periferik variköz venöz yetersizlikli hastalarda plazma plazminojen aktivatör inhibitör-1 düzeylerinin araştırılması

Periferik venöz yetersizlik venöz kapak yetersizliği, venöz akımda obstrüksüyon yapan nedenler veya ven duvarındaki anormallikler sonucunda yüzeyel venöz sistem, derin venöz sistem veya her ikisinde birden ortaya çıkabilen klinik bir tablodur. Primer variköz venöz hastalık erişkinlerde oldukça yaygın görülmekte olup çeşitli çalışmalarda %10-40 düzeyinde izlenmektedir.Primer variköz ven gelişiminde en önemli faktör genetik yatkınlık olup bunu yaş, kadın cinsiyet, hareketsizlik, obesite , kentsel yaşam tarzı izlemektedir. Klinik tablo komplikasyonsuz telenjektaziden yaygın variköz genişlemeler ve venöz ülsere kadar uzanabilmektedir.Bu çalışmada primer periferik variköz venöz yetersizlikli hastalarda plazma plazminojen aktivitör inhibitör-1 (PAI-1) düzeylerini hasta ve kontrol grubunda karşılaştırmayı amaçladık.Çalışma ve istatiksel analize kliniğimizde değerlendirilen 41 periferik variköz venöz yetersizlikli hasta ve benzer özelliklere sahip 37 kişilik kontrol grubu dahil edildi. Kardiyovasküler risk faktörleri ve erkek hastalarda varikosel varlığı sorgulandı. Tam kan sayımı, rutin biyokimyasal analiz tüm hasta ve kontrol grubunda değerlendirildi. Plazma PAI-1 düzeleri PAI-1 Assay Max Human Plasminogen Activator Inhibitor 1 ELISA kits ile ölçüldü.Hasta ve kontrol grubu arasında kardiyovasküler risk faktöerlerinin varlığı, vücut kitle indeksi ve varikosel varlığı açısından istatiksel farklılık izlenmedi. Bununla birlikte PAI-1 plazma seviyeleri primer venöz yetersizlikli hastalarda kontrol grubuna göre anlamlı düşük bulundu. Ayrıca yapılan lojistik regresyon analizinde ( kardiyovasküler risk faktörleri, vücut kitle indeksi, PAI-1 düzeyleri dahil edilerek) primer variköz ven varlığı ile PAI-1 düzeyleri arasındaki anlamlı ve bağımsız ilişki ortaya kondu.Çalışmamızda varisli hastalarda koagülasyon sistemi aktivitesinde artışla birlikte PAI-1 düzeylerinde azalma ile fibrinolitik sistem aktivitesinde olası artış olabileceği gösterildi. Fibrinolitik sistemde aktif plazmin MMP aktivasyonuna yol açarak medyal hasar ile varis gelişiminde rol oynamaktadır. Sık görülen bu sağlık probleminde PAI-1 ve fibrinolitik sistem bir tedavi hedefi olarak dikkate değer görünmektedir.Azalmış PAI-1 seviyeleri artmış fibrinolitik aktiviteyi yansıtırken, bu azalma matrix metalloproteinazlarda (MMP) artışa neden olarak extrasellüler matrix remodelinginde rol oynayabilir. Bu bulgular ışığında gelecekte yapılacak çalışmalar periferik variköz ven ve dilate vasküler hastalıklarda PAI-1 ve MMP sisteminin patogenezdeki rolünü anlamamızı sağlayabilir.Anahtar kelimeler : Periferik venöz yetersizlik, variköz ven, PAI-1