Peyami Safa'nın romanlarının Rene Girard'ın "Üçgen Arzu Modeli"ne göre incelenmesi

Türk edebiyatının güçlü romancılarından biri olan Peyami Safa'nın romanları birçok açıdan incelenmeye uygundur. Fransız edebiyatının eleştiri kuramcılarından Rene Girard, "Romantik Yalan ve Romansal Hakikat" adlı kitabında dünya edebiyatının klasik eserlerini inceleyerek kişiler arasındaki ilişki ağlarından faydalanıp "Üçgen Arzu Modeli'ni ortaya çıkarmıştır. Modelde arzulanan bir nesne, arzulayan bir özne ve öznenin arzularını tetikleyen dolayımlayıcı bulunur. Kurama göre öznenin arzusu saf değildir, kaynağı dolayımlayıcıdır. Girard, bu yapıdaki eserleri "romansal" roman olarak tanımlar. Bu tez dört bölümden oluşur. Birinci bölümde; Peyami Safa'nın hayatı, edebi kişiliği ve eserleri ile ilgili birtakım genel bilgiler aktarılmıştır. İkinci bölümde "Üçgen Arzu Modeli" ile ilgili bilgiler verilerek bu modelin Peyami Safa romanlarıyla ilişkisi üzerinde durulmuştur. Üçüncü bölümde Peyami Safa'nın romanlarının özetleri verilerek romanlar "Üçgen Arzu Modeli"e göre incelenmiştir. Dördüncü bölümde ise Peyami Safa'nın romanlarındaki belirgin temalar "Üçgen Arzu Modeli'ne göre ele alınmıştır. Bu çalışmada Peyami Safa'nın romanları "Üçgen Arzu Modeli'ne göre incelenmiş ve eserlerin "romansal" roman sınıfına girdikleri tespit edilmiştir. Tezin amacı, Peyami Safa'nın seçilen romanlarına "Üçgen Arzu Modeli'ni uygulayarak bu eserlerin modele uygunluğu noktasında bir sonuca varıp yeni bir okuma biçimi kazandırmaktır. Anahtar sözcükler: Peyami Safa Romanları, Rene Girard, Üçgen Arzu Modeli