Pomza ve zeolit katkılı yüksek dayanımlı betonların asit ve tuz etkilerine karşı dayanıklılığının araştırılması

Betonun hizmet ömrünü artıran yöntem ve malzemelerin araştırılması günümüzde oldukça önem kazanmıştır. Hizmet ömrünü olumsuz yönde etkileyen zararlı su ve kimyasallar dayanıklılığı etkileyen etkenlerin başında gelmektedir. Betonun kimyasal etkiler altındaki dayanıklılığı alanında yapılan çalışmalar çoğunlukla betonarme yapı elemanı olan çeliğin dayanıklılığı üzerinde yoğunlaşırken, beton dayanıklılığı üzerinde yapılan dayanıklılık çalışmaları tam olarak netliğe kavuşmamıştır. Bu çalışmada, pomza (P) ve zeolit (Z) gibi zengin yer altı kaynaklarına sahip olduğumuz minerallerin yüksek dayanımlı beton üretiminde değerlendirilmesi ve farklı çevresel etki şartlarında betonun dayanım ve dayanıklılığı üzerindeki etkileri araştırılmıştır.Bu amaçla bağlayıcılar üzerinde kimyasal, fiziksel, mekanik, minerolojik, moleküler, elektrokinetik ve simultane termal analizler gerçekleştirilmiştir. 0P15Z (%0 pomza + %15 zeolit), 5P10Z, 10P5Z ve 15P0Z olmak üzere dört farklı türde beton üretilmiştir. Farklı oranlarda çimentoya ikame edilmek suretiyle üretilen betonlarda %1.3 oranında Glenium 51 süper akışkanlaştırıcı katkı (SAK) bağlayıcı ağırlığı cinsinden betona ilave edilmiştir. Üretilen her bir beton türü üzerinde çökme ve birim ağırlık taze beton deneyleri yapılmış, daha sonra 10x20 cm'lik silindir kalıplara yerleştirilmiştir. 24 saat kalıpta tutulduktan sonra kalıptan çıkarılarak 23±2 °C kirece doygun suda 28 gün bekletilmiştir. Daha sonra sudan çıkarılan beton numuneleri 7500 Mg/L MgSO4, %5 H2SO4, %5 NaCI çözeltilerine ve 23±2 °C kirece doygun suya alınarak deney tasarımında belirlenen esaslar çerçevesinde 28, 56 ve 90 gün çevresel etkilere tabi tutulmuştur. Bu sürelerin sonunda her bir beton türü üzerinde birtakım dayanım ve dayanıklılık özellikleri araştırılmıştır.Sonuç olarak, pomza, zeolit ve her ikisinin birlikte kullanımıyla yüksek dayanımlı beton (YDB) üretilebileceği görülmüştür. Gerek dayanım gerekse dayanıklılık parametreleri üzerinde çevresel etkilerin bozucu etkileri farklı gerçekleşmiş, en fazla bozucu etkiyi H2SO4 çözeltisi yapmıştır. NaCI ve MgSO4 çözeltilerinin bozucu etkileri ise betonun ilerleyen yaşlarında ortaya çıkmıştır. Bozucu ortamlarda dahi çok yüksek dayanım istenilen durumlarda 0P15Z ve 5P10Z beton türlerinin, yüksek dayanım istenilen durumlarda ise 10P5Z ve 15P0Z beton türlerinin kullanılabileceği görülmüştür. Ayrıca pomza ve zeolit'tin yüksek dayanımlı beton üretiminde sıkça kullanılan uçucu kül, silis dumanı, yüksek fırın cürufu gibi puzolanlarada alternatif olabileceği tespit edilmiştir.