Preoperatif deksametazonun postoperatif bulantı-kusma, ağrı, üst havayolu semptomları ve derlenme kalitesine etkileri

Deksametazon, postoperatif bulantı-kusmayı önlemek için güncel kılavuzlarca kullanılması önerilen bir glukokortikoiddir. Ayrıca, deksametazonun postoperatif ağrıyı ve üst havayolu semptomlarını azalttığını ve derlenme kalitesini artırdığını ileri süren çalışmalar da vardır. Bu çalışmada; preoperatif tek doz deksametazonun postoperatif bulantı-kusmayı önlemedeki etkisinin ve diğer olası yararlarının değerlendirilmesi amaçlandı. Etik kurul onayı alındıktan sonra genel anestezi altında elektif laparoskopik kolesistektomi ve laparoskopik histerektomi planlanan, 18-65 yaşları arasında, ASA 1-2 fiziksel durumunda olan 127 hasta çalışmaya dahil edildi. Preoperatif tüm hastalara QoR-40 (Quality of Recovery-40) anketi uygulandı. Hastalar 2 gruba ayrıldıktan sonra deksametazon grubundaki hastalara anestezi indüksiyonundan önce 0,1 mg/kg intravenöz (İV) deksametazon, kontrol grubundaki hastalara 2 ml İV serum fizyolojik verildi. Hastaların postoperatif 1. ve 24. saatteki bulantı-kusma, ağrı ve üst havayolu semptomlarına dair skorları, ek antiemetik ve analjezik ihtiyaçları kaydedildi. Ayrıca hastalara postoperatif 24. saatte QoR-40 anketi uygulandı. Hastaların postoperatif 1. saat POBK insidansı (sırasıyla %30,1 ve %53,2; p=0,011) ve ek antiemetik ihtiyacı (6/63 ve 20/64; p=0,002) deksametazon grubunda daha düşüktü. 24. saatte bulantı skorlarında fark olmamakla birlikte, kontrol grubunda daha fazla kurtarma antiemetiğine ihtiyaç duyuldu (17/63 ve 33/64; p=0,005). Ağrı skoru yalnızca 24. saatte deksametazon grubunda daha düşük bulunurken (1,59±0,71 ve 2,02±0,79; p=0,002), ek analjezik kullanımı, üst havayolu semptomları ve derlenme kalitesi bakımından gruplar benzerdi. Sonuç olarak; preoperatif intravenöz tek doz uygulanan 0,1 mg/kg deksametazonun postoperatif bulantı-kusmayı ve ek antiemetik ihtiyacını azalttığı, ancak ağrı, ek analjezik tüketimi, üst hava yolu semptomları ve derlenme kalitesi bakımından belirgin bir yarar sağlamadığı kanısına varıldı.