Prepubertal dönemde akrilamid ile oluşturulmuş testiküler hasar üzerine all -trans retinoik asidin etkileri

Akrilamid, özellikle karbonhidrattan zengin yiyeceklere ısıl işlem uygulanmasıyla açığa çıkan, suda çözünebilen nörotoksik, genotoksik ve karsinojenik etkili bir kimyasaldır. All-trans retinoik asit (ATRA) testiküler gelişim ve erkek fertilitesi için gerekli olan bir A vitamini metebolitidir. Biz bu çalışmada prepubertal dönemde akrilamid toksisitesi ile oluşturulan testiküler hasar üzerine all-trans retinoik asidin (ATRA) koruyucu etkilerini ve inflamasyon ve fibrozis süreçlerinde üretildiği düşünülen galektin-3 immünreaktivitesini belirlemeyi amaçladık. Çalışmamızda 4 haftalık toplam 24 adet Wistar Albino cinsi erkek sıçan kullanıldı. Sıçanlar 4 gruba ayrıldı. Grup I' deki sıçanlar kontrol grubu olarak belirlendi. Grup II' deki sıçanlara 4 hafta boyunca intraperitoneal (i.p) yolla 40 mg/kg/gün akrilamid enjekte edidi, Grup III' deki sıçanlara 4 hafta boyunca i.p yolla 40 mg/kg/gün akrilamid ile birlikte 4 hafta boyunca oral gavajla 5 mg/kg/gün all trans retinoik asit uygulandı ve Grup IV'teki sıçanlara ise 4 hafta boyunca oral gavajla 5 mg/kg/gün all trans retinoik asit verildi. Deney sonunda sıçanlar anestezi altında dekapite edildi. Deneklerden serum/testosteron düzeyi ölçümü için kan örnekleri ve histopatolojik incelemeler için testis dokuları alındı. Rutin doku hazırlama yöntemi ile parafin bloklar hazırlandı. Parafin bloklardan 5µm kalınlığında doku kesitleri alınıp histokimyasal ve immünohistokimyasal yöntemlerle boyandı ve incelendi. Histopatolojik incelemelerde kontrol grubu testiküler dokularının seminifer tübül epiteli ve interstisyel alan normal görünüml izlendi. Akrilamid uygulamasına bağlı olarak seminifer tübül epitelinde vakuolizasyon, atrofi, multinükleer dev hücre oluşumu ve tübül lumeninde immatür spermatogenik seri hücre döküntüleri ayırt edildi. Ayrıca yer yer interstisyel bölgede ödematöz bulgular saptandı. Akrilamid ile birlikte ATRA uygulanan deneklere ait testiküler dokuda belirgin bir korunma gözlenmekle beraber bu grupta da birkaç seminifer tübülde vakuolizasyon ve atrofi dikkati çekti. Sadece ATRA uygulanan gruba ait doku kesitleri kontrol ile benzerdi. Galektin -3 immünreaktivitesi açısından incelendiğinde grup ACR ve ACR+ATRA'da spermatogenik ve Leydig hücrelerinde belirgin bir işaretlenme dikkati çekerken, grup kontrol ve grup ATRA'da galektin-3 ekspresyonu gözlenmedi. Serum testosteron düzeyi ölçümlerinde akrilamid uygulamasının, serum testosteron düzeyini anlamlı bir şekilde azalttığı saptandı. Bu çalışmanın sonucunda prepubertal dönemde maruz kalınan akrilamidin testiste yapısal ve fizyolojik anlamda son derece önemli hasarlara yol açtığı gözlendi. Bu durum özellikle ''fast food'' yeme alışkanlığına sahip gelişmekte olan çocukları infertilite yönünden tehtid edebilecek düzeydedir. Ayrıca seminifer tübül dejenerasyonu ile galektin-3 immünreaktivitesi arasında pozitif bir korelasyon olduğu saptandı. ATRA'nın ise akrilamidin sebep olduğu hasara karşı belirgin koruma sağladığı tespit edildi. Anahtar Kelimeler: Akrilamid, All-Trans Retinoik Asit, Galektin-3, Testis, İmmünohistokimya.