Primipar adölesan gebelere web tabanlı ve yüz yüze verilen emzirme eğitimi etkinliğinin değerlendirilmesi

Çalışma primipar adölesan gebelere web tabanlı ve yüz yüze verilen emzirme eğitimi etkinliğinin değerlendirilmesi amacıyla randomize kontrollü bir çalışma olarak yapılmıştır. Araştırma Mart 2023 ve Aralık 2023 tarihleri arasında Sağlık Bilimleri Üniversitesi Van Eğitim ve Araştırma Hastanesi Kadın Doğum ve Hastalıkları Polikliniklerinde yürütülmüştür. Çalışmaya dahil edilme kriterlerine uyan 45 Kitapçık Destekli Yüz Yüze Emzirme Eğitimi Programı (KİDYEP), 45 Web Tabanlı Video Destekli Emzirme Eğitimi Programı (WEBVİDEP) ve 45 kontrol grubu olmak üzere toplam 135 primipar adölesan gebe dahil edilmiştir. Ön test verileri üçüncü trimesterde gruplara sosyo-demografik veri formu, anne sütü ve emzirme bilgi formu, emzirme öz-yeterlilik kısa form ölçeği (antenatal şekli) uygulanarak toplanmıştır. Ön test verileri toplandıktan sonra KİDYEP grubuna emzirme eğitimi kitapçığı ile yüz yüze emzirme eğitimi programı, WEBVİDEP grubuna web tabanlı video destekli emzirme eğitimi programı uygulanmıştır. Doğumdan sonra birinci ve altıncı haftalarda gruplara anne sütü ve emzirme bilgi formu, LATCH emzirmeyi tanılama ve değerlendirme ölçeği ve emzirme öz-yeterlilik kısa form ölçeği (postnatal şekli) uygulanarak veriler toplanmıştır. Doğumdan sonra altıncı haftada yapılan son teste göre bebeği sadece anne sütü ile besleme durumu kontrol grubunda %53,5 iken KİDYEP grubunda %97,7 ve WEBVİDEP grubunda %95,2 olarak bulunmuştur. Kontrol grubunda bebeği toplam anne sütü ile beslemeyi düşünme sürelerinin ortalaması 18,9 ay iken KİDYEP grubunda 24 ay ve WEBVİDEP grubunda 21,9 ay olarak saptanmıştır. Kontrol grubunda emzirme konusunda bilgi düzeyi ortanca değeri 5, KİDYEP grubunda 6 ve WEBVİDEP grubunda 6 olarak elde edilmiştir. Kontrol grubunda EÖYÖ ortanca değeri 51, KİDYEP grubunda 58 ve WEBVİDEP grubunda 57,5 olarak elde edilmiştir. Kontrol grubunda LATCH ortalama değeri 7,80, KİDYEP grubunda 8,86 ve WEBVİDEP grubunda bu değer 9,06 olarak elde edilmiştir. Çalışmamızın sonucunda KİDYEP ve WEBVİDEP grubundaki annelerin sadece anne sütü ile besleme oranları, bebeği toplam anne sütü ile beslemeyi düşünme süreleri, anne sütü ve emzirme bilgi düzeyleri, emzirme öz yeterlilik düzeyleri ve emzirme başarıları kontrol grubuna göre yüksek bulunup, hem kitapçık destekli yüz yüze emzirme eğitimi programı hem de web tabanlı video destekli emzirme eğitimi programının benzer şekilde etkili olduğu bulunmuştur.