Primipar gebelere verilen jinekolojik muayene eğitimiyle doğum korkusunun ilişkisi

Doğum öncesi kadınlara verilen eğitimler onların hem fiziksel hem de ruhsal olarak rahatlamalarına ve doğum sürecinin sağlıklı bir şekilde sonlanmasına yardımcı olacaktır. Primipar gebelere verilen doğuma yönelik primipar anne adaylarının vajinal muayene deneyimi ile ilgili literatüre bakıldığında yurtdışında çalışmaların olduğu ama ülkemizde bu konuda çok az çalışma olduğu tespit edildi. Bu araştırma primipar gebelere verilen jinekolojik muayene eğitimiyle doğum korkusunun ilişkisini ortaya koymak amacıyla yapıldı. Yarı deneysel tipteki (ön test-son test gruplu) çalışmanın verileri Mart 2022–Aralık 2022 tarihlerinde Gaziantep'te özel bir hastanenin kadın doğum polikliniğine başvuran 18-35 yaş grubu ve son trimesterde olan (28.-40.hafta) primipar gebelerden toplandı. Çalışmamız deney ve kontrol grubu 30'ar olmak üzere 60 primipar gebeyle yürütüldü. Araştırmanın verileri; "Kişisel Bilgi Formu" ve "Wijma Doğum Beklentisi/Deneyimi Ölçeği (W-DEQ) A versiyonu" ile toplandı. Eğitim öncesinde her iki gruba da "Kişisel Bilgi Formu" ve W-DEQ uygulandı. Deney grubundaki primipar gebelere, jinekolojik muayene eğitimi verilip kontrol grubundaki gebelere müdahale edilmedi. Deney ve kontrol grubuna doğum sonrası dönemde tekrar W-DEQ uygulandı. Verilerin analizinde sürekli değişkenlerde ortalama (Ort.) ve standart sapma (SS) ile kategorik değişkenlere ait veriler sayı (n) ve yüzde (%) kullanılarak yapıldı. Parametrik testlerde ikili gruplar için gruplar arası puan ortalaması karşılaştırmalarında bağımsız örneklemler t testi, grup içi puan ortalaması karşılaştırmalarında bağımlı örneklemler t testi kullanıldı. Gebelikte jinekolojik muayene korku durumu incelendiğinde; kontrol grubu için gebelikte jinekolojik muayene korkusu olmayan ve kısmen olan primipar gebelerin son test W-DEQ puan ortalamasında ön teste göre artış olduğu saptanırken, gebelikte jinekolojik muayene korkusu olan primipar gebelerin son test W-DEQ puan ortalamasında ön teste göre azalma olduğu bulundu (p<0.05). Jinekolojik muayene korkusunun doğum şekline etki ettiğini belirten deney grubundaki primipar gebelerin doğum korkusu düzeylerinde aldıkları eğitimle azalma olduğu belirlendi (p<0.05). Sağlık çalışanları tarafından gebelere jinekolojik muayene konusunda bilgi verilmesinin ve bu konuda çalışmaların artırılmasının gerektiği önerilmektedir. Anahtar Kelimeler: Doğum, Eğitim, Gebelik, Jinekolojik Muayene, Korku.