Profesyonel turist rehberlerinin destinasyon marka algılarının ve iş tatminlerinin kültürel miras korunmasındaki rollerine etkisi

İnsanlar tarih içinde farklı amaçlarla yaptıkları seyahatler zamanla çoğalarak bir turizm hareketine dönmüştür. Zaman içinde insanların beklentilerinin değişmesiyle turizm sektörü günümüzde; sürekli büyüyen, kazanç sağlayan, sosyal ve kültürel hayatı etkileyen, büyük istihdam ve gelişme imkânı sağlayan bir sektör halindedir. Bu büyük sektörün en önemli paydaşlarından biri birer kültür elçisi olarak ülkeleri hakkında pek çok görevi üstlenerek mesleklerini icra eden turist rehberleridir. Ziyaretçinin en çok vakit geçirdiği turizm paydaşı olan turist rehberleri, ziyaretçi memnuniyetini etkileyen en büyük etkenlerden biri olup ziyaretçi memnuniyetini etkileneceği söylenebilir. Günümüz rekabet dünyasında destinasyonların önemi arttıkça destinasyon markalaşmasının da önemi artmıştır. Destinasyonları markalaşması için kültürel miras değerleri önem arz eden, korunması gereken bir kavramdır. Hem destinasyon markalaşması için hem de kültürel miras korunması için vazgeçilmez unsur ise turist rehberleridir. Bu çalışmanın amacı; profesyonel turist rehberlerinin destinasyon marka algılarının ve iş tatminlerinin kültürel miras korunmasındaki rollerine etkisini tespit etmektir. Çalışmanın örneklemi, NERO'ya bağlı eylemli turist rehberleri üzerinde gerçekleştirilmiş, anketler online platformlar aracılığıyla uygulanmıştır. Turist rehberlerinin Destinasyon Marka Algılarını ölçmek için Doğanlı(2006), Çerçi(2013), Göker(2018), Benek(2015), Çelik(2018) ve İpar(2011)'ın çalışmalarından dertlenmiş anket kullanılmıştır. Turist rehberlerinin iş tatminlerini ölçmek amacı ile Weiss, Davis, England ve Lofguist (1967) tarafından geliştirilmiş, Baycan (1985) tarafından Türkçe'ye çevrilmiş Minnesota İş Tatmini Ölçeği'nden faydalanılmıştır. Turist rehberlerinin kültürel mirasa katkısını ölçmeye yönelik Moscardo(1996), Howard(2001), Rabotic(2011), Köroğlu(2013), Ar(2015), Güzel(2007), Toker(2011), Aslan ve Çokal(2016) ve Deniz(2019)'un çalışmalarında kullanmış oldukları ölçeklerin derlenmiş şekli kullanılmıştır. Araştırmanın hipotezleri Smart PLS 4 programı kullanılmak suretiyle yapısal eşitlik analizi ile test edilmiştir. Profesyonel Turist Rehberlerinin destinasyon marka algılarının ve iş tatminlerinin, kültürel miras korunmasındaki roller üzerinde pozitif ve anlamlı bir etkisi olduğu görülmüştür. Gelecekteki çalışmalarda, literatüre daha geniş katkı sağlamak için turizmin önemli bir paydaşı olan profesyonel turist rehberleri üzerine farklı değişkenlerle araştırmalar yapılması önerilmektedir.