Prolaktinoma hastalarında ve sağlıklı bireylerde egzersiz kapasitesi, fiziksel aktivite düzeyi ve yaşam kalitesinin karşılaştırılması

Prolaktin (PRL) hormonu yüksekliği ile seyreden prolaktinoma, arteryel sertlik, ateroskleroz, disritmi ve kalp yetersizliği gibi kardiyovasküler hastalıkların (KVH) riskini artırarak olumsuz etkilere neden olabilmektedir. Çalışmamızın amacı; prolaktinoma tanılı hastalar ile sağlıklı kişileri egzersiz kapasitesi, fiziksel aktivite düzeyi, uyku kalitesi, yorgunluk algılaması ve yaşam kalitesi açısından karşılaştırılmaktı. Çalışmamızın ikinci amacı ise; prolaktinoma tanılı hastalarnda egzersiz kapasitesi ve PRL seviyesi ile ilişkili faktörlerin incelenmesiydi. Çalışmamıza 19 kadın prolaktinoma tanılı hasta ve 19 sağlıklı erişkin kadın dahil edildi. Katılımcıların fiziksel ve demografik özellikleri ve laboratuvar bulguları kaydedildi. KVH risk faktörleri bilgi düzeyleri Kardiyovasküler Hastalıklar Risk Faktörleri Bilgi Düzeyi Ölçeği (CARRF-KL) ile, fiziksel aktivite düzeyleri Uluslararası Fiziksel Aktivite Ölçeği kısa formu (IPAQ), fonksiyonel egzersiz kapasiteleri 6 dakika yürüme testi (6DYT), quadriceps kas kuvveti el dinamometresi ile, alt ekstremite enduransı squat testi ile, yaşam kalitesi Kısa Form-36 anketi (SF-36) ile, uyku kalitesi Pittsburgh Uyku Kalitesi İndeksi (PSQI) ve yorgunluk düzeyleri ise, Çok Boyutlu Yorgunluk Değerlendirme Ölçeği (MAF) ile değerlendirildi. Prolaktinoma tanılı hastaların 6DYT mesafesi, CARRF-KL toplam puanı, SF-36 genel sağlık ve fiziksel kısıtlılık puanları sağlıklı kişilerden anlamlı olarak daha düşük iken, IPAQ-oturma puanı anlamlı olarak daha yüksekti (p<0,05). Her iki grubun quadriceps kas kuvveti benzer şekilde zayıftı ve squat tekrar sayıları benzerdi (p>0,05). Gruplar arasında IPAQ-şiddetli, orta şiddetli, yürüme ve toplam skorlar, PSQI toplam ve alt puanları ve MAF puanlarında anlamlı bir fark yoktu (p>0,05). Sonuç olarak, prolaktinoma tanılı hastaların sağlıklı bireylere göre egzersiz kapasitesi azalmaktadır. KVH risk faktörleri ile ilgili bilgi düzeyleri belirgin olarak daha düşüktür. Prolaktinoma tanılı hastalar ve sağlıklı kişilerde yorgunluk, fiziksel aktivite ve uyku kalitesi düzeyi benzerdi. Prolaktinoma grubunda fiziksel limitasyon ve genel sağlıkla ilişkili yaşam kalitesi düzeyleri belirgin şekilde azalmıştı. Prolaktinoma tanılı hastaların kardiyak rehabilitasyon programlarında önleyici yaklaşımlar olarak KVH riski açısından değerlendirilmesi ve bilgi düzeylerinin artırılması, egzersiz kapasitelerinin artırılması ve fiziksel aktivite danışmanlığı programlarına yönlendirilmesi gerektiğini düşünmekteyiz.