Psikososyal destek hizmetlerinde çevirmenin ruh sağlığı

Siyasi, ekonomik, iç savaş ve çatışma, doğal afetler, kültürel ve dini sebepler; sağlık hizmetleri, eğitim ve iş fırsatlarına erişim arzusu gibi durumlar sonucu göç eylemi gerçekleşmektedir. Göç ettiği ülkenin dilini bilmeyen bireylerin toplum ve kamu kurumları ile iletişim kurması kaçınılmaz bir ihtiyaçtır. Bu nedenledir ki hukuk, sağlık, eğitim, güvenlik gibi alanlarda toplum çevirmenliği kendiliğinden ortaya çıkan zaruri bir faaliyettir. Toplum çevirmenlerine ihtiyaç duyulan bir diğer alan ise ruh sağlığı alanında yürütülen çeviri faaliyetleridir. Psikoterapi çevirmenleri, psikoterapiye başvuran bireylerin duygu, düşünce, deneyim ve ruhsal durumunu aktararak dil ve kültür uçurumunu kapatan köprü görevi görürler. Bu çevirmenler için çevirmenliğin getirdiği güçlüklerin yanı sıra ruh sağlığı alanında çalışmanın getirdiği psikolojik ve duygusal bir yük de mevcuttur. Tüm bu güçlüklere rağmen profesyonel bir çevirmen, gizlilik, duygu ve tepkilerin kontrolü, jargona uygun bir dilde aktarım sağlama gibi konularda dikkatli ve özenli olmak zorundadır.Bu çalışmada, çok dilli ve kültürlü ülkelerde yaygınlaşan ruh sağlığı alanındaki çeviri faaliyetlerine yönelik akademik çalışmaların ülkemizde nispeten eksikliği ve bu alandaki farkındalığa duyulan ihtiyaç temel alınmıştır. Araştırma, psikososyal destek hizmetlerinde çalışan çeviri hizmeti ile sınırlandırılmıştır. Örneklemi, Türkiye'de psikososyal destek hizmetlerinde çalışan çevirmenler oluşturmaktadır. Bu çalışmada; (1) psikoterapi çevirmenleri terapötik görüşmeden ne derece ve nasıl etkilendiği (2) seanstaki konulardan etkilenmemek veya daha az etkilenmek adına ne tür stratejiler izlendiği (3) psikoterapi çevirmenlerine psikolojik destek verilip verilmediği gibi sorulara yanıt aranarak toplum çevirmenliğinin uygulama alanlarından psikoterapi çevirmenliği ve bu alanda hizmet veren çevirmenlerin ruhsal durumunu araştırmak ve ortaya koymak amaçlanmıştır. Bu bağlamda, Türkiye'de psikososyal destek hizmeti veren sivil toplum kuruluşlarında görev yapan çevirmenlere elektronik posta yolu ile anket uygulaması yapılmış olup elde edilen veriler nicel ve nitel veri analiz yöntemleri ile incelenmiştir. Bu veriler neticesinde çevirmen-danışman işbirliği, eğitim, psikolojik destek gibi hususların gerekliliği saptanmıştır Bu çalışma ile ruh sağlığı çevirmenliği alanında farkındalık yaratarak alana dikkat çekmek ve çevirmenlerin iyileştirilmiş şartlar altında çalışmasına yönelik çalışmaların önünü açmak hedeflenmiştir.