Profesyonel ve profesyonel olmayan çevirmenler tarafından üretilen dillerarası altyazının kalitesi: Kitle kaynaklı bir çeviri projesinin değerlendirmesi

Teknolojinin demokratikleşmesi, çevrim içi çeviri faaliyetlerinde aktif rol almaya başlayan üreten tüketiciler için bir alan yaratmış, yeni uygulamaların ve ortamların ortaya çıkmasına da önayak olmuştur. Profesyonel ve profesyonel olmayan çevirmenler tarafından üretilen dillerarası altyazıların kalite değerlendirmesini merkezine alan bu tez, farklı altyapılara sahip gönüllü çevirmenlerin katılımcı kültür içinde bir arada yer aldığı ve iş birliği yaptığı bu yeni çeviri ortamlarından biri olan kitle kaynaklı bir çeviri projesini incelemeyi amaçlamaktadır. Bu amaç doğrultusunda, TED Translators programı tezin veri kaynağı olarak belirlenmiş ve gönüllü çevirmenlerin profilleri taranarak profesyonel ve profesyonel olmayan çevirmenler kendilerini tanıttıkları verilere göre tespit edilmiştir. Amaçlı örnekleme yöntemine uygun olarak TED-Ed videolarını çevirmiş dört profesyonel ve dört profesyonel olmayan gönüllü çevirmen rastgele seçilmiştir. Gönüllüler tarafından Türkçeye çevrilen dillerarası altyazılar, Jan Pedersen tarafından geliştirilen FAR Model (2017) çerçevesinde değerlendirilmiş ve aynı kitle kaynaklı çeviri projesi için farklı çevirmen grupları tarafından üretilen dillerarası altyazıların kalitesinde bir farklılık olup olmadığı sorusuna karma yöntemli bir kalite değerlendirmesi aracılığıyla yanıt aranmıştır. FAR Model'i desteklemek amacıyla TED'in kurum içi çeviri kılavuzlarının da kullanıldığı analizde çevirmenler arasında bir kalite standardı yakalayabilmek adına kurum içi kılavuzların yeterliliğine ayrıca odaklanılmıştır. Yürütülen kalite değerlendirmesinin sonuçları Görsel-İşitsel Çeviri eğitimi, çeviri yetkinliği ve çevrim içi işbirliğine dayalı çeviri uygulamaları hakkında yol gösterici nitelikte yaklaşımlar sunmaktadır.