Rat vokal kord modeli yara iyileşmesinde pentoksifilinin etkinliğinin değerlendirilmesi

Geçtiğimiz onyıllar içinde fonocerrahinin gelişimiyle birçok vokal kord patolojisi tedavi edilebilir hale gelmiştir. Buna rağmen, vokal kord skarı halen tedavisi zor bir hastalıktır. Skar dokusu hasarlanma ve enflamasyonla oluşur. Uygunsuz yapılan fonocerrahilerin de kolayca vokal kordlarda skar oluşumuna neden olduğu dikkate alınmalıdır. Vokal kord skarlanması vokal kord mukozasının lamina propriasını bozar ve mukozanın viskoelastik gücünü artırarak vokal kordların biyomekanik özelliklerini sekteye uğratır, böylece kordların vibrasyonunu azaltır ve tedavisi zor olan ciddi disfoniye yol açar.Bu vakaların tedavisinde ya etiyoloji ortadan kaldırılmalı ki skar dokusu gibi bir sonuç olmasın ya da yara iyileşmesi ve dokunun reperatif süreçlerine müdahele edilmeli ki istenen sonuca ulaşılsın. Amaç vokal kordun histolojik yapısının bozulmaması dolayısıyla biyomekanik yapısının korunması ve ses kalitesinin değişmemesidir.Bu çalışmadaki amacımız; deneysel olarak oluşturulan vokal kord rat modelinde akut yaralanma sonrası fibrozisin gelişmesinde Pentoksifilin'in fibrozis üzerine etkinliğini ortaya koyabilmektir. Etkin tedavi protokolleri halen bulunamamış olan fonocerrahi sonrası gelişebilecek skarın önlenmesine yönelik tedavi protokollerinin oluşturulmasına katkıda bulunmaktır.Çalışmamızda 42 adet Sprague Dawley cinsi dişi rat kullanıldı. Cerrahi prosedür olarak ratlara kordotomi işlemi uygulandı. Direkt laringoskopi görüşü sağlandıktan sonra birinci grubun bir korduna tam kat doku hasarı yapacak şekilde mikromakas ile kordotomi ve ardından ince uzun dental iğneler ile 0,5 ml Pentoksifilin kord hemen lateraline enjekte edildi. Kontrol grubuna ise aynı cerrahi işlem uygulandı ve 0,5 ml serum fizyolojik enjeksiyonu yapıldı.Vokal kord örneklerinden yara iyileşmesini değerlendirilebilmek için alınan kesitler hemotoksilen eozin, Van-Gieson elastik ve trikrom boyaları ile boyanarak histopatolojik inceleme yapıldı. Histopatolojik incelemede epitelyal rejenerasyon, enflamasyon, granülasyon dokusu oluşumu, submukozal fibroblast yoğunluğu ile kollajen ve elastik lifler değerlendirildi.Çalışmamızda epitelyal rejenerasyonun erken zamanda tamamlandığını gözlemledik. Pentoksifilin uygulanan grupta 2. haftadan itibaren sadece ?Hafif? ve ?Orta? derecede enflamasyona rastlandı. Kontrol grubunda ise 2. haftada ve 2. ayda ?Yaygın? enflamasyonun olduğu vokal kordlara da rastladık. Bu durum istatistiksel anlamlılık düzeyine ulaşmamakla birlikte Pentoksifilin'in enflamasyon şiddetini azalttığı şeklinde yorumlanabilir (p>0,05).Granulasyona ve submukozal fibroblast yoğunluğu açısından da istatistiksel olarak Ki-kare testi uygulanarak değerlendirildi ve anlamlı bulunmadı (p>0,05).Kollajen ve elastin depolanması karşılaştırıldığında kord hasarı sonrası Pentoksifilin uygulanan grupta kollajen depolanması yönüyle istatistiksel açıdan fark bulunmadı (p> 0,05). Elastinin de organize olmayan depolanma gözterdiğini gözlemledik (p>0,05).Sonuç olarak literatürde farklı alanlarda etkinliği ortaya konulmuş Pentoksifilin'in üstünlüklerini vokal kord cerrahisinde ortaya koyabilmek için ileri çalışmalara ihtiyaç vardır.