Ratlarda deneysel olarak oluşturulan hiperlipidemi modelinde alıç (Crataegus tanacetifolia) bitkisinin meyve ekstre ve meyve sirkesinin hiperlipidemiye ve olası endotel hasara karşı koruyucu etkinliğinin incelenmesi

Bu çalışmamızda günümüzde ölüm risklerinin başında yer alan ateroskleroz ve daha sonrasında ateroskleroz oluşumunu takiben kalp krizi (MI) oluşumunun ana nedeni olan hiperlipideminin engellenmesi ve olası hiperlipideminin azaltılması için doğada doğal olarak yetişen alıç (Crataegus tanacetifolia) meyvesinin ve meyve sirkesinin hiperlipidemi ve ateroskleroz oluşum mekanizmasındaki faktörler olan Kolesterol, Trigliserid, HDL, LDL, Homosistein, P-Selektin, VCAM-1 değerleri üzerine olan etkinliğini inceledik. Deneysel olarak oluşturduğumuz hiperlipidemi modelinde kullandığımız ratları 7 farklı gruba ayırdık gruplarımız; Kontrol, HL(Hiperlipidemi), HL+8 hafta AE, HL+4 hafta AE, HL+4. haftadan sonra AS, HL+4. haftadan sonra ND+AS, HL+4. haftadan sonra ND+ AE şeklindedir. AE ve AS ratlara gruplara gavaj yoluyla verildi. 4 hafta sonunda ve 8. haftaların sonunda aldığımız kanların serumlarını ayrıştırarak Kolesterol, Trigliserid, HDL, LDL, Homosistein, P-Selektin, VCAM-1 düzeylerini ölçtük. Elde ettiğimiz bulgular hem alıç sirkesinin ve hem de alıç ekstresinin diyete ilavesinin, homosistein, P-selektin, TK, LDL-K ve TG düzeylerindeki düşüşü ve HDL-K düzeylerindeki artışı da daha belirgin hale getirdiğini gösterdi. Sonuç olarak, yüksek yağlı diyet ile beslenme nedeniyle oluşan hiperlipidemi, hiperkolesterolemi, hiperhomosisteinemi ve artmış adhezyon molekülleri düzeyleri ile korele bir şekilde artan ateroskleroz riskini alıç meyve ekstresi ve sirkesinin azaltabileceği hipotezi üzerinden kurguladığımız bu çalışmada elde ettiğimiz bulgular göstermektedir ki; hem alıç meyve ekstresi hem de alıç sirkesi ayrı ayrı güçlü antiaterojenik etki gösterirken bu etkileri düşük yağlı diyetle kombine edildiğinde daha güçlü hale gelmektedir. Anahtar kelime: Alıç, Alıç sirkesi, Crataegus tanacetifolia, Hiperlipidemi, Ateroskleroz.