Rekürren merkez başvuruları olan istismar mağduru çocukların klinik ve demografik özelliklerinin değerlendirilmesi

Giriş ve Amaç: Dünya Sağlık Örgütü, Birleşmiş Milletler Çocuk Hakları Sözleşmesi ve Kanunlarımıza göre 18 yaşın altındaki her birey çocuk olarak tanımlanmıştır. Çocuklara yönelik her türlü kötü muamele istismar olarak kabul edilmektedir. Çocuk istismarı, fiziksel istismar, cinsel istismar, duygusal istismar ve ihmal olmak üzere dört ana başlık altında incelenir. Dünya Sağlık Örgütü'nün 2024 yılı verilerine göre 5 yaşın altındaki çocukların %60'ının düzenli olarak ebeveynleri ve bakıcıları tarafından fiziksel cezaya ve/veya psikolojik şiddete maruz kaldığı, her 5 kadından 1'inin ve her 7 erkekten 1'inin çocukken cinsel istismara uğradığı ortaya konmuştur. Bu çalışmada; Trabzon Çocuk Koruma ve İzlem Merkezine tekrarlayan başvurusu olan istismar mağduru çocuk olguların bilgileri saklı kalacak şekilde geriye dönük taraması yapılarak değerlendirilmesi amaçlanmaktadır. Gereç ve Yöntem: Araştırmanın yapısı kesitsel tanımlayıcı bir çalışma niteliğinde olup Trabzon Çocuk Koruma ve İzlem Merkezi'ne (ÇOKİM), 2014-2024 yılları arasında 2 veya daha fazla sayıda başvuran istismar mağduru çocuk olgularının dosyalarının geriye dönük incelenmesi ile yapılmıştır. Karadeniz Teknik Üniversitesi Rektörlüğü Tıp Fakültesi Bilimsel Araştırmalar Etik Kurulu'nun 15.01.2025 tarih, 24237859-43 sayılı onayı ile çalışma için gerekli izinler alınmıştır. Bulgular: Çalışmamızda tekrarlayan başvuruları olan 115 çocuğun 269 başvurusu incelendiğinde; çocukların %92,2'si kız, %7,8'i erkek saptandı. Olguların ilk başvurularındaki yaş ortalaması 13,28±3,20 yıl olarak saptandı. Eğitim düzeylerine bakıldığında tekrarlayan başvuruları olan çocukların ilk başvuruları esnasında %39,1'inin lise çağında ve %33,9'unun ortaokul çağında olduğu saptandı. Çocukların ÇOKİM'e ortalama başvuru sayısı 2,36±0,74 olup yineleyen istismarların %11,3'ünde failin aynı kişi olduğu belirlenmiştir. Sonuç: Çocuk istismarı; çok disiplinli, hızlı ve koordineli müdahaleler gerektiren, pek çok kurum ve uzmanın ortak çalışmasını zorunlu kılan karmaşık bir sorundur. Bu nedenle, korunmaya yönelik erken müdahaleler ve önleyici uygulamalar büyük önem taşımaktadır. Bunun için Çocuk İzlem Merkezleri, çocuk istismarına ilişkin süreçlerin yönetiminde multidisipliner bir modeli benimseyerek etkili bir hizmet sunumu sağlamaktadır. Çocukların merkeze ilk başvurularında istismarın tekrarlama riskinin dikkatle değerlendirilmesi ve gerekli koruyucu önlemlerin alınması, istismarın yinelenmesini önlemede temel bir gerekliliktir. Anahtar Kelimeler: Çocuk İstismarı, Tekrarlayan İstismar, Adli Tıp.