Robotik eğitiminin öğretmenlerin eleştirel düşünme ve eleştirel düşünmeyi destekleme eğilimlerine etkisi ve öğretmen görüşleri

Bu çalışmanın amacı eğitsel robotik uygulamalarının öğretmenlerin eleştirel düşünme ve eleştirel düşünmeyi destekleme eğilimini etkisini ortaya koymak ve öğretmen görüşlerini belirlemektir. Açıklayıcı sıralı karma araştırma deseni kullanılarak yapılan araştırmanın nicel kısmında ön test-son test kontrol gruplu yarı deneysel araştırma deseni kullanılmıştır. Nitel kısmında ise durum çalışması yapılmıştır. Deneysel süreç bittikten sonra öğretmenlerle eğitsel robotik uygulamaları, eleştirel düşünme eğilimleri ve eleştirel düşünmeyi destekleyen öğretmen davranışları hakkında görüşme gerçekleştirilmiştir. Bu araştırmanın çalışma grubunu 2018-2019 yılı bahar döneminde Amasya'da Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı devlet okullarında görev yapmakta olan ve daha önceden eğitsel robotik uygulamaları eğitimi almayan farklı branş öğretmenlerinden oluşmaktadır. Araştırmanın örneklemi, 'Temel Robotik' eğitimine katılan 34 deney ve 'Eğitsel Oyun Tasarımı' eğitimine katılan 30 da kontrol grubu öğretmeni olmak üzere toplamda 64 öğretmenden oluşmaktadır. Araştırmanın nitel çalışma grubunda ise deney grubundan gönüllü olan 10 öğretmen bulunmaktadır. Araştırmanın veri toplama araçları 5'li likert tipine göre hazırlanan "Eleştirel Düşünme Eğilimi (EDE)" ve "İlköğretim Öğretmenlerinin 'Eleştirel Düşünmeyi Destekleme Davranışlarının Değerlendirilmesi (EDEÖDE)" ölçekleridir. Araştırma sonucunu daha derinlemesine incelemek amacıyla ayrıca yarı yapılandırılmış görüşme formu hazırlanmıştır. Araştırma sonuçlarına göre; araştırmaya katılan öğretmenlerin eleştirel düşünme eğilimleri ve eleştirel düşünmeyi destekleme eğilimlerinin cinsiyete, yaşa ve branşa göre anlamlı bir farklılaşma göstermediği sonucuna ulaşılmıştır. Araştırmaya katılan öğretmenlerin eleştirel düşünme eğilimleri ve eleştirel düşünmeyi destekleme eğilimlerinin mesleki tecrübeye göre anlamlı bir farklılaşma gösterdiği sonucuna ulaşılmıştır. Eğitsel robotik uygulamalarının öğretmenlerin eleştirel düşünme eğilimleri ve eleştirel düşünmeyi destekleme eğilimleri üzerine anlamlı bir etkisi yoktur. Fakat öğretmenler eğitsel robotik uygulamalarının eleştirel düşünme eğilimlerini ve eleştirel düşünmeyi destekleme eğilimlerinde olumu etkilediğini düşünmektedirler. Araştırmanın nitel bulgularına göre; öğretmenler okullarda tek düze birey yetiştirilmekten kaçınılmasını, çocukların hayal dünyalarına müdahale edilmemesi gerektiğini ve var olan sorunların çözümünde farklı bakış açılarıyla bakarak çözüm üretmelerinin öğrencilerin eleştirel düşünme eğilimine sahip olmaları açısından önemli olduğunu düşünmektedirler. Ayrıca, öğretmenler eğitsel robotik uygulamaları ve benzer eğitimlerin daha uzun soluklu olması, daha sık olması, basitten zora doğru ilerlemesi gerektiği belirtilmiştir. Öğretmenleri eğitimlerin seviyelerine göre gruplayarak verilmesinin de daha uygun olacağı öğretmenler tarafından düşünülmektedir. Son olarak; Öğretmenlerin etkili eğitsel robotik uygulamaları için öncelikle eğitim verilecek ortamın geniş bir ortamda olması, eğitimde kullanılacak materyallerin yeterli sayıda olması gerektiğini belirtmişlerdir. Gelecek çalışmalarda farklı ölçekler kullanılabilir. Son olarak aynı ölçekler öğretmen adayları veya farklı kategorideki öğrencilerle tekrarlanabilir.