Romatoid artritte D vitamininin negatif akut faz reaktanı olarak değerlendirilmesi

Amaç: RA, simetrik poliartrit ile izlenen, birçok doku ve organ tutulumunun olduğu kronik seyirli, inflamatuar, otoimmun bir hastalıktır. D vitamininin kemik remodelasyonu sağlamanın yanısıra, immun regulatuar birçok özelliği bulunmaktadır. Vitamin D'nin akut inflamatuar durumlarda düzeylerinin düştüğünü gösteren çalışmalar mevcuttur. Çalışmamızda 25(OH)D'nin negatif akut faz reaktanı olarak değerlendirilebileceğini, inflamasyon varlığında düzeyinin azalabileceğini araştırmayı amaçladık. Gereç ve Yöntem: Ocak 2014- Aralık 2023 tarihleri arasında Manisa Celal Bayar Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Romatoloji Bilim Dalı Polikliniği'ne başvuran 90 romatoid artrit tanılı hasta retrospektif olarak incelendi. <18 yaş olanlar, CRP ve ESH yüksekliğine neden olabilecek ek hastalığı olanlar, gebe olanlar, son 3 ayda D vitamini replasmanı başlanmış olanlar çalışmaya dahil edilmedi. Aktif hastalık dönemi başvurusundaki ve yeni tedavi/tedavi değişikliği ile 3-6 ay sonrasındaki 25(OH)D, CRP, ESH, DAS-28, hemogram parametreleri, kreatinin, albumin, AST ve ALT değerleri karışılaştırıldı. Ayrıca 25(OH)D değişimi ile diğer tüm parametlerin değişimi arasındaki korelasyon incelendi. Bulgular: Çalışmaya Manisa Celal Bayar Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Romatoloji Bilim Dalı Polikliniği'ne Ocak 2014- Aralık 2023 tarihleri arasında başvuran RA tanılı 79 kadın (%87.8), 11 erkek (%12.2) toplam 90 hasta dahil edildi. Bu hastaların yaşı 38 ile 71 arasında değişmekte olup yaş ortalaması 55.24 ± 10.15 olarak görüldü. İlk başvurudan, 3-6 ay sonrası ikinci kontrole kadar, DAS-28 (p=0.001), ESH (p=0.001), CRP (p=0.001), lökosit (p=0.002), nötrofil (p=0.001) ve trombosit (p=0.002) değerlerinde istatiksel olarak anlamlı azalma, 25(OH)D (p=0.001) ve albumin (p=0.005) değerlerinde istatiksel olarak anlamlı artış saptandı. 25(OH)D vitamini değişimi ile diğer parametrelerin değişimi arasında ise istatistiksel olarak anlamlı bir korelasyon saptanmadı. Sonuç: Plazma 25(OH)D konsantrasyonları, inflamatuar bir hasardan sonra azalabilir. Bu nedenle, akut inflamatuar durumlarda vitamin D düzeylerinin güvenilir bir ölçüsü olmayabilir. İnflamasyon varlığında, otoimmun romatizmal hastalıklarda vitamin D takviyesinin uygun şekilde değerlendirilmesi gerekmektedir. Anahtar Kelimeler: Romatoid Artrit, Vitamin D, İnflamatuar parametreler