Sağ transradyal ve sol transradyal erişim ile yapılan perkutan koroner girişimlerde sessiz serebral iskemi sıklığının araştırılması

AMAÇ: Sessiz serebral iskemi (SSI) biyokimyasal markerlar veya kranial görüntüleme yöntemleri ile ortaya çıkartılabilen ancak klinik bulgu vermeyen bir tablodur. Perkutan koroner girişimler (PKG) başta olmak üzere birçok kardiyolojik işlem sonrası SSI sıklığının arttığı çalışmalarda gösterilmiştir. Çalışmamızda PKG sırasında kullanılan radial arter tarafının SSI gelişme riski açısından rol oynayıp oynamadığını araştırmayı amaçladık. ARAÇLAR VE YÖNTEM: Çalışmaya transradyal erişim ile PKG uygulanacak olan hastalar dahil edildi. Hastalar sağ radyal ve sol radyal olarak iki gruba ayrıldı. Ardışık olarak çalışmaya dahil edilen 197 hastanın 99 tanesine sağ radyal erişim ile 98 tanesine de sol radyal erişim ile PKG uygulandı. İşlem öncesi ve işlemden 18 saat sonra Nöron Spesifik Enolaz (NSE) değerleri ölçülüp kaydedildi. İşlem sonrası NSE düzeyinin 20 ng/dl'den yüksek olması SSI olarak değerlendirildi. BULGULAR: Hastaların %69.5'i erkek ve yaş ortalaması 62± idi. Sağ radyal grupta kullanılan katater sayısı (P<0.001) ve toplam malzeme sayısı (p=0,012) istatistiksel olarak daha azdı. Ayrıca sağ radyal grupta subklavyen tortiyozite varlığı ve kullanılan kontrast miktarı daha fazla olma eğilimindeydi. 197 hastanın 60 tanesinde SSI gelişti. Sağ radyal grupta %37,4 (n=37) sol radyal grupta %23,5 (n=23) oranında NSE yüksekliği izlendi (p=0,034). SSI meydana gelen hastalarda sigara içme (p=0,043), subklavyen tortiyozite varlığı (p=0,027) ve HbA1c (p=0,031) daha yüksek orandaydı. Çok değişkenli lojistik regresyon analizinde sigara içmek (OR:2,088 %95 GA 1,105-3,944 p=0,023), sağ transradyal erişim ile PKG uygulanması (OR:2,104 %95 GA 1,102-3,995 p=0,023) ve düşük EF (OR:0,958 %95 GA 0,920-0,998 p=0,039) NSE yüksekliğinin bağımsız belirteçleri olarak izlendi. SONUÇLAR: Sağ radyal PKG'lerde sol radyal PKG'lere göre SSI oranları daha fazla görüldü. Sigara kullanımı, düşük EF ve sağ radyal tercih PKG uygulanan hastalarda SSİ'nin bağımsız belirteçleriydi. Ayrıca kötü diyabet kontrolüne bağlı artmış HbA1c yüksekliğinin SSI riskini arttırtığı gösterildi. Anahtar Kelimeler: Koroner Girişim, Nöron Spesifik Enolaz, Sessiz Serebral İskemi, İnme, Transradyal