Sağlık çalışanlarında iş stresinin beslenme tutum ve davranışları ile ilişkisi

Bu araştırmada sağlık çalışanlarının beslenme tutumlarının, beslenme davranışlarının ve iş stresinin belirleyicilerinin araştırılması, iş stresinin beslenme tutum ve davranışları ile ilişkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Kesitsel tipteki bu araştırma Haziran-Ekim 2021 tarihleri arasında İstanbul ili Silivri Devlet Hastanesinde çalışan 289 sağlık çalışanı ile yürütülmüştür. Veriler Kişisel Bilgi Formu, Yeme Tutum Testi-Kısa Formu (YTT-26), Üç Faktörlü Yeme Ölçeği (TFEQ-21) ve İsveç İş Yükü- Kontrol-Destek Anketi (DCQ-TR İş Stresi Ölçeği) kullanılarak toplanmıştır. Yaş ortalaması 34,50±8,30 olan sağlık çalışanlarının %70,6'sı kadın, %54,0'ı lisans mezunudur. Çalışanların %56,4'ü hemşire, ebe ve sağlık memuru, %11,1'i hekim, %10,7'si tıbbi tekniker, %21,8'i diğer meslek gruplarındandır. Çok Değişkenli Lineer Regresyon Analizine göre; katılımcıların beslenme tutumlarında cinsiyet, eğitim durumu, kronik hastalık varlığı, fiziksel aktivite, alkol tüketimi, BKİ, yatmadan önce besin alma, meslek ve çalışma koşulları belirleyicilerdi (p<0,05). Katılımcıların beslenme davranışlarında cinsiyet, yaş, sigara içme, yatmadan önce besin alma, BKİ ve fiziksel aktivite belirleyicilerdi (p<0,05). Katılımcıların iş stresinde kronik hastalık varlığı, sigara içme, meslek, çalışma şekli, çalışılan birim, çalışma koşulları belirleyicilerdi (p<0,05). İş yükü artıkça beslenme tutumlarından kısıtlama tutumunun arttığı, İş stresi arttıkça yeme meşguliyeti tutumunun arttığı, İş yükü ve iş stresi arttıkça ve sosyal destek azaldıkça genel beslenme tutumlarında bozulma olduğu saptanmıştır (p<0,05). İş kontrolü ve sosyal destek azaldıkça kontrolsüz yeme davranışının arttığı, Sosyal destek azaldıkça duygusal yeme davranışının arttığı, İş kontrolü ve beceri kullanımı arttıkça, sosyal destek ve iş stresi azaldıkça Bilişsel Kısıtlama davranışının arttığı belirlenmiştir (p<0,05). İş stresi, sağlık çalışanlarının beslenme tutum ve/veya davranışlarını etkilemektedir. Sağlık çalışanlarının psikososyal risklerin azaltılmasına yönelik girişimlerin planlanması ve uygulanması gerekmektedir.